فقدان رقابت کارآمد در معاملات عمومی و شکست بازار

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، دانشگاه عدالت

2 دانش آموخته دکتری حقوق عمومی دانشگاه تهران

3 استادیاردانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی تهران.

doi
10.29252/jlr.2021.222473.1939
چکیده

حقوق معاملات عمومی و حقوق رقابت به عنوان دو مجموعه مقررات اقتصادی، تعاملات گسترده‌ای با هم داشته و هر یک می‌تواند به توسعه و کارایی دیگری کمک کند. دولت به عنوان یک خریدار غالب و یا انحصاری می‌تواند باعث اختلال رقابت در بازار شود و در نتیجه به علت تحمیلِ قیمتِ خارج از تحمل بازار در دراز مدت بر تعداد تأمین‌کنندگان کالا و خدمات و کیفیت آنها اثر منفی بگذارد و دولت را از دستیابی به ارزش پول در طرح‌های آتی محروم نماید. وجود این خریدار قدرتمند در بازار منافع عرضه کنندگان را به خطر می اندازد و در بلند مدت می تواند منجر به انحلال یا ادغام آنها شود. همچنین باعث می شود قیمت نهایی محصولات و خدمات برای سایر خریداران بالاتر رود. بنابراین وجود یک خریدار غالب در بازار نه تنها به تأمین کننده بلکه به سایر مشتریان او نیز آسیب می‌زند. این پژوهش قدرت دولت را به عنوان یک خریدار غالب و گاه انحصاری نقد کرده و با ارائه یک مدل تحلیلی از تأثیر خریدار دولتی به عنوان یک خریدار غالب بر قیمت نهایی محصول در بازار به این نتیجه می‌رسد که تأمین کنندگان برای جبران کسر قیمت/سود فروش محصولات خود به دولت یا حذف از مناقصه، قیمت خود را برای سایر خریداران بالاتر می‌برند و منجر به اختلال جابجایی قیمت‌ها و در نتیجه شکست بازار می‌شوند. بنابراین راه‌حل‌هایی از جمله انعطاف‌پذیر کردن مقررات خرید عمومی و همچنین کوچک‌کردن قراردادهای اعطایی پیشنهاد شده است.