به‌کارگیری تکنیک دلفی و روش تاپسیس در طراحی شبکه جاده جنگلی با استفاده از GIS (بررسی موردی: جنگل‌های لاکوبن،‌ عباس‌آباد،‌ مازندران)

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

2 استادیار، گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران.

3 دانشیار، گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

4 استادیار گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

doi
10.30466/jfrd.2020.120868
چکیده

طرح­­های جنگلداری برای استفاده مطلوب از تولیدات جنگل، تضمین بقا و تولید مستمر جنگل تهیه می­شوند. در طرح جنگلداری، طراحی مناسب شبکه جاده­ها از اهمیت بالایی برخوردار است. در این پژوهش برای انتخاب معیارها ازتکنیک دلفی و شاخص­های آماری از قبیل مد، میانه و میانگین و آزمون دوجمله­ای استفاده شد. سپس معیارها با استفاده از روش تاپسیس براساس مقایسه زوجی وزن­دهی شدند و با تلفیق نقشه معیارها و وزن هر یک به روش وزن­دهی خطی، نقشه مطلوبیت جاده­سازی تهیه شد. با استفاده از نرم­افزار PEGGERدر محیطArcViewنه گزینه شبکه جاده طراحی و ارزیابی شدند و بر این اساس بهترین گزینه انتخاب شد. وزن معیارهای شیب دامنه، موجودی در هکتار و تراس­های طبیعی به­ترتیب 42/0، 24/0 و 10/0 به­دست آمد. طبق نتایج حاصل از ارزیابی گزینه­های شبکه جاده، جاده­های طراحی­شده 3، 7 و 5 به­ترتیب با ارزش واحد طول 01/5725، 88/5668 و 85/5573 به­عنوان سه گزینه مهم انتخاب شدند.نتایج این پژوهش نشان داد که توجه به معیارهای فنی و زیست­محیطی در طراحی جاده موجب کاهش تخریب و صدمات محیط­زیستی و کاهش هزینه­های نگهداری جاده خواهد شد. همچنین با تلفیق نرم­افزار GIS و PEGGER طراحی مناسب­تر جاده­های جنگلی امکان­پذیر است.