تغییرات فرمهای هوموس در تودههای راش و ممرز در جنگل دستنخورده و مدیریتشده (بررسی موردی: جنگل شصت کلاته گرگان)
نویسندگان
1 دانشجوی دکترای رشته جنگلشناسی و اکولوژی جنگل، دانشکده علوم جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران
2 دانشیار، گروه جنگلشناسی و اکولوژی جنگل، دانشکده علوم جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی و منابعطبیعی گرگان، گرگان، ایران
3 استادیار، دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی، دانشگاه تربیت مدرس، نور، ایران
4 استادیار، گروه جنگلداری، دانشکده علوم جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی و منابعطبیعی گرگان، گرگان، ایران
5 دانشیار، دانشگاه جنگل و علوم زیستی بریتیش کلمبیا، ونکوور، کانادا
doi
10.30466/jfrd.2020.120869چکیده
این پژوهش با هدف بررسی تأثیر عوامل محیطی و توده بر تغییرات انواع فرمهای هوموس در جنگل مدیریتشده و دستنخورده شصتکلاته گرگان انجام شد. ابتدا نقشههای زمینشناسی، خاک، توپوگرافی و تیپ درختی رویهمگذاری شده و واحدهای همگن تعیین شدند. در هر واحد نقشه سه قطعهنمونه 20×20 متر انتخاب شد و پنج نیمرخ هوموس در هر قطعهنمونه حفر شد. انواع فرم هوموس در سطوح اصلی و ثانویه با استفاده از طبقهبندی جدید اروپایی، شناسایی شدند. عوامل محیطی و خصوصیات توده در هر قطعهنمونه بهعنوان عوامل مؤثر بر تغییرات فرم هوموس بررسی شدند. از آزمون کروسکال والیس و الگوریتم جنگل تصادفی بر اساس میانگین شاخص جینی برای تحلیل استفاده شد. سه فرم هوموس اصلی و یازده فرم ثانویه در منطقه شناسایی شد بهطوریکه هوموس اصلی مول با 49 درصد و هوموس ثانویه الیگومول با 26 درصد فراوانترین فرمهای هوموس بودند. اختلاف معنیداری بین انواع فرم هوموس اصلی (p<0.05) و ثانویه (p<0.001) بین جنگل مدیریتشده و دستنخورده مشاهده شد. تأثیر اغلب متغیرهای محیطی و خصوصیات توده بر تغییرات فرمهای هوموس معنیدار بود.
