تأثیر اسید سالیسیلیک و اسید آبسیزیک بر شاخص‌های فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی مرتبط با سازگاری به سرما در زیتون تلخ (.Melia azedarach L

نویسندگان

1 Department of Horticulture and Landscape Engineering, Faculty of Agriculture, Malayer University, Iran

2 Department of Horticulture and Landscape Engineering, Faculty of Agriculture, Malayer University, Iran

3 Department of Horticulture and Landscape Engineering, Faculty of Agriculture, Malayer University, Iran

4 Department of Horticulture and Landscape Engineering, Faculty of Agriculture, Malayer University, Iran

doi
10.22108/ijpb.2024.140782.1358
چکیده

در پژوهش حاضرتحمل سرمای زمستانه درختان 5 ساله زیتون تلخ در پاسخ به کاربرد برگی اسید سالیسیلیک (SA) و اسید آبسیزیک (ABA) در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی بررسی شد. تیمارها شامل شاهد، ABA 100 میکرومولار، SA 2 میلی­مولار و ABA100 میکرومولار + SA 2 میلی­مولار بود. یک هفته پس از اعمال تیمارها، نمونه­برداری از برگ­ها و جوانه­ها انجام شد. همچنین، تحمّل به سرمای زمستانه درختان تیمار شده و شاهد در دی و بهمن ماه بر اساس روش نشت یونی و تحت سه تیمار دمایی 6-، 12- و 18- درجه­سانتی­گراد ارزیابی شد. کاربرد SA + ABA به ترتیب سبب افزایش 4/42، 3/50 و 4/21 درصدی محتوای فنول، پروتئین و پرولین جوانه شد. همچنین، این تیمار سبب کاهش 6/42، 1/36 و 37 درصدی نشت­یونی، مالون­دی­آلدئید و پراکسید هیدروژن جوانه شد. در دی­ و بهمن­ماه، کمترین میزان نشت­یونی مربوط به درختان محلول­پاشی شده با ترکیب هردو تنظیم­کننده رشد بود. بیشترین فعالیت کاتالاز و آسکوربات پراکسیداز مربوط به تیمار ABA به­تنهایی بود. با این ­حال، بیشترین فعالیت گایاکول پراکسیداز مربوط به تیمار SA + ABA و کمترین فعالیت این آنزیم­ها مربوط به شاهد بود. بیشترین محتوای ABA و کمترین محتوای اسید جیبرلیک درون­زاد مربوط به تیمار SA + ABA و کمترین محتوای این هورمون­ها مربوط به شاهد بود. محتوای پوتریسین، اسپرمین و اسپرمیدین درختان تیمار شده با SA + ABA به ترتیب 3/33، 9/16 و 37/9 درصد بیشتر از شاهد بود. در کل کاربرد ABA و SA توانست با ایجاد تغییرات فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی منجر به افزایش تحمّل به سرما در زیتون تلخ شود.