اثر برخی نانوذرات و کودهای بیولوژیک بر اجزای فلورسانس کلروفیل و برخی صفتهای فیزیولوژیک تریتیکاله (x Triticosecale Wittmack) در سطوح مختلف آبیاری
نویسندگان
1 Department of Plant Production and Genetics, Faculty of Agriculture and Natural Resources, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran
2 Department of Plant Production and Genetics, Faculty of Agriculture and Natural Resources, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran
3 Department of Plant Production and Genetics, Faculty of Agriculture and Natural Resources, University of Mohaghegh Ardabili, Ardabil, Iran
doi
10.22108/ijpb.2023.137496.1320چکیده
بهمنظور بررسی تأثیر نانوذرات (نانواکسید آهن و سیلیکون) و کودهای بیولوژیک (آزوسپریلیوم لیپوفروم و سودوموناس پوتیدا) بر اجزای فلورسانس کلروفیل و برخی صفتهای فیزیولوژیک تریتیکاله در سطوح مختلف آبیاری، آزمایشی بهشکل فاکتوریل در قالب طرح پایۀ بلوکهای کامل تصادفی در سه تکرار اجرا شد. فاکتورهای بررسیشده، سه سطح آبیاری (آبیاری کامل بهعنوان شاهد، قطع آبیاری در 50 درصد مراحل چکمهایشدن (آبستنی) و سنبلهدهی بهترتیب بهعنوان محدودیت شدید و ملایم آبی)، کاربرد کودهای زیستی (آزوسپریلیوم لیپوفروم و سودوموناس پوتیدا) در چهار سطح و محلولپاشی نانوذرات (نانواکسید آهن و سیلیکون) در چهار سطح بودند. کاربرد توأم باکتریهای محرک رشد و محلولپاشی نانوذرات در شرایط آبیاری کامل، شاخص کلروفیل (23/50 درصد)، محتوای نسبی آب (97/43 درصد)، هدایت روزنهای (78/36 درصد)، عملکرد کوانتومی (38/47 درصد)، فلورسانس حداکثر (84/34 درصد)، فلورسانس متغیر (49/98 درصد) و عملکرد دانه (28/43 درصد) را در مقایسه با قطع آبیاری در مرحلۀ آبستنی و بهکارنبردن کودهای بیولوژیک و نانوذرات افزایش داد. کاربرد توأم نانوذرات و باکتریهای محرک رشد، شاخص کلروفیل، محتوای نسبی آب، هدایت روزنهای، عملکرد کوانتومی، فلورسانس حداکثر، فلورسانس متغیر و عملکرد دانه در هر دو سطح آبیاری کامل و محدودیت شدید آبی را افزایش داد، ولی نشت الکترولیت و فلورسانس حداقل را کاهش بخشید؛ همچنین در شرایط محدودیت شدید آبی یا قطع آبیاری در مرحلۀ آبستنی، کاربرد توأم نانوذرات و باکتریهای محرک رشد شاخص کلروفیل (74/7 درصد)، محتوای نسبی آب (99/10 درصد)، هدایت روزنهای (46/22 درصد)، عملکرد کوانتومی (2/15 درصد)، فلورسانس حداکثر (54/26 درصد)، فلورسانس متغیر (61/75 درصد) و عملکرد دانه (59/28 درصد) را نسبت به شرایط بهکارنبردن نانوذرات و کودهای بیولوژیک در همین سطح از سطوح آبیاری افزایش داد. بهطورکلی، کاربرد توأم کودهای بیولوژیک و نانوذرات بهواسطۀ بهبود صفتهای فیزیولوژیک گیاه، عملکرد دانۀ بهتری را در سطوح مختلف آبیاری نشان داد.
