اثر باکتری‌های ‏Bacillus pumilus‏ و ‏Zhihengliuella ‎halotolerans‏ بر رشد رویشی و محتوای یونی گیاه اشنان ‏‎(Seidlitzia rosmarinus Bunge ex Boiss)‎‏ تحت تنش ‏گردوغبار

نویسندگان

1 Department of Soil Science, University of Tehran, Karaj, Iran

2 Department of Arid Land and Desert Management. Faculty of Natural Resources and Desert ‎Studies, Yazd University, Yazd, Iran

3 Department of Environmental Sciences, Faculty of Natural Resources, Yazd University, Yazd, Iran

doi
10.22108/ijpb.2023.136024.1307
چکیده

در مناطق بیابانی، مجموعۀ مختلفی از تنش‌های محیطی ازجمله گردوغبار روی زیست‌توده و ارزش غذایی گیاهان علوفه‌ای تأثیر می‌گذارد. به‌منظور بهبود ارزش علوفه در مناطق خشک، در پژوهش حاضر به بررسی تأثیر باکتری‌های محرک رشد گیاه Bacillus pumilus و Zhihengliuella halotolerans روی برخی از ویژگی‌های مورفولوژیکی، فیزیولوژیکی و محتوای یونی گیاه اشنان تحت‌تأثیر گردوغبار (شاهد و 5/1 گرم بر مترمربع در ماه) به‌شکل آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی و در 3 تکرار به‌مدت 5 ماه طی سال 1399 و در گلخانۀ دانشگاه یزد پرداخته شد. نتایج نشان دادند تنش گردوغبار بر ویژگی‌های مورفو- فیزیولوژیک گیاه اشنان تأثیر منفی دارد. سویۀ Z. halotolerans نسبت به B. pumilus تأثیر بیشتری در بهبود گیاه اشنان تحت تنش گردوغبار داشت؛ به‌طوری‌که Z. halotolerans باعث افزایش 192 درصدی پتاسیم، 20 درصدی نیتروژن، 12 درصدی آهن، 48 درصدی کلسیم، 37 درصدی منیزیم، 31 درصدی منگنز، 30 درصدی زیست‌توده خشک و کاهش 74 درصدی پرولین، 18 درصدی قندهای محلول و 52 درصدی سدیم شد. نتایج پژوهش حاضر نشان دادند تأثیر باکتری‌ها روی گونۀ اشنان به نوع باکتری وابسته است؛ همچنین نتایج نشان دادند باکتری‌های محرک رشد گیاه سبب افزایش شاخص کیفیت نهال در شرایط تنش گردوغبار می‌شوند و ما را در افزایش علوفۀ گونۀ اشنان در اکوسیستم‌های خشک و نیمه‌خشک یاری می‌دهند.