فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

محدودة تلاهوییه در ۲۰ کیلومتری شمال بم در جنوب‏‌خاوری ایران، شامل واحدهای متنوعی از سنگ‏‌های آتشفشانی- رسوبی، آذرین آتشفشانی و درونی است که در محیط فرورانش پوستة اقیانوسی و کمان ماگمایی پدید آمده‏‌اند. سنگ‏‌های رسوبی قدیمی‏‌تر شامل شیل، توف و کنگلومرا هستند که در زیر واحدهای آتشفشانی جای دارند و واحدهای آذرآواری و آتشفشانی داسیتی- آندزیتی با رنگ‏‌های ارغوانی تا خاکستری تیره در سطح محدوده گسترده‏‌ شده‌اند. توده‏‌های آذرین درونی گرانیتی کوچک نیز در جنوب محدوده دیده می‌شوند که در برخی بخش‌ها به کانه‏‌زایی اسکارنی انجامیده‏‌اند. سنگ‏‌های آذرین بیشتر از نوع کالک‏‌آلکالن تا شوشونیتی با ترکیب پتاسیم متوسط تا بالا هستند که گویای فرایندهای ماگمایی شامل جدایش بلوری، ذوب ‌بخشی و آلایش پوسته‏‌ای هستند. الگوهای عنصرهای خاکی کمیاب با غنی‏‌شدگی LREE، تهی‏‌شدگی HREE و آنومالی منفی Eu با محیط کمانی و سامانه‏‌های پورفیری- اپی‏‌ترمال همخوانی دارند. در این محدوده، دگرسانی‏‌ها شامل پهنه‏‌های گستردة آرژیلیک، سیلیسی و کلریتی هستند که نقش مهمی در تمرکز فلزهای چندگانه (Cu-Pb-Zn-Ag) به‏‌صورت رگه- رگچه‏‌ای داشته‏‌اند. کانه‏‌زایی رگه‏‌ای با کنترل ساختاری از راه گسل‏‌های راستالغز راستگرد و حضور سیالات گرمابی اسیدی همراه است که در توف‏‌های آذرآواری و کمتر در آندزیت‏‌ها کانه‏‌زایی دیده می‏‌شود. ترکیب کانی‏‌شناسی کانه‏‌ها شامل کالکوپیریت، بورنیت، مالاکیت، آزوریت، گالن و اسفالریت است و نشان‏‌دهندة سامانه گرمابی با دمای متوسط تا پایین است. این مجموعه شواهد زمین‏‌شیمیایی، کانی‏‌شناسی و ساختاری نه‌تنها سرشت زمین‌ساختی محدودة تلاهوییه را روشن می‏‌سازد، بلکه بررسی این سامانه می‏‌تواند راهنمای ارزشمندی برای گسترش اکتشافات معدنی و ارزیابی منابع فلزات چندگانه و ذخایر پورفیری- اپی‏‌ترمال منطقه باشد.