بررسی مقایسه‌ای تغییرات فیزیولوژیکی تولید مثلی مولدین ماهی کپور دریایی وحشی و پرورشی (Cyprinus carpio Linnaeus, 1758)

نویسندگان

1 دانشیار گروه شیلات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبد کاووس، گنبد کاووس، ایران

2 دانشجوی دکتری شیلات- صید و بهره‌برداری آبزیان، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبد کاووس، گنبد کاووس، ایران.

3 نویسنده مسئول، دانشیار گروه شیلات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبد کاووس، گنبد کاووس، ایران.

4 استاد گروه شیلات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبد کاووس، گنبد کاووس، ایران

5 دانشیار گروه شیلات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه گنبد کاووس، گنبد کاووس، ایران

doi
10.22069/japu.2025.23091.1920
چکیده

هدف از اجرای این پژوهش بررسی هورمون‌های جنسی، یونی، متابولیسم چربی و شاخص‌های خون‌شناسی در مولدین ماده ماهی کپور دریایی و دریایی پرورشی بود. تعداد 40 مولد ماده ماهی کپور (20 ماهی دریایی و 20 ماهی دریایی پرورشی) تعیین سن گردید. برای مقایسه فاکتورهای هورمونی‌های جنسی و بیوشیمیایی از 20 مولد ماده کپور در محدوده سن ۳ و ۴ ساله دریایی (بترتیب S3 و S4) و دریایی پرورشی (بترتیب C3 و C4) در زمان تخمریزی خونگیری و نمونه‌های خون به دو قسمت تقسیم شدند. در پژوهش حاضر غلظت هورمون‌های استروئیدی بین گروه‌های آزمایش اختلاف معنی‌دار آماری داشت، بیشترین مقدار غلظت تستوسترون، 17بتا- استرادیول، پروژسترون و کمترین مقدار غلظت هورمون ویتلوژنین در سرم خون مولدین دریایی پرورشی بدست آمد (C3 و C4). غلظت یون‌ها بین گروه‌های آزمایشی تفاوت معنی‌دار آماری داشت بطوریکه بیشترین مقدار غلظت یون سدیم و منیزیم و کمترین غلظت کلسیم، آلکالین فسفاتاز و پروتئین در سرم خون مولدین ماده کپور دریایی بدست آمد (S3 و S4). غلظت تری‌گلیسرید، کلسترول و LDL کاهش و HDL افزایش معنی‌دار آماری در مولدین دریایی داشت. نتایج آنالیز آماری نشان داد که بیشترین تعداد گلبول‌های قرمز، هموگلوبین، هماتوکریت، نوتروفیل و مونوسیت در خون مولدین دریایی پرورشی (بویژه در گروه C3) مشاهده شد. بطورکلی نتایج نشان داد که در جنس ماده مولدین وضعیت هورمون جنسی، غلظت یون‌ها و متابولیسم چربی تحت تاثیر سن نبوده بلکه عامل محل زندگی مولدین (دریایی و پرورشی) بر فاکتورهای فیزیولوژیکی تولیدمثل اثر معنی‌دار آماری داشت.