کیفیت اسپرم، خصوصیات پلاسمای منی و ارتباط آنها در جمعیت مهاجر ماهی کلمه (Rutilus caspicus) تالاب انزلی در فصل تولیدمثل

نویسندگان

1 گروه شیلات، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، صومعه‌سرا، گیلان، ایران

2 گروه زیست شناسی گامت‌ها و جنین، انجمن تحقیقات تولیدمثلی و تغذیه‌ای حیوانات، آکادمی علوم لهستان، اولشتین، لهستان

3 پژوهشکده آبزی پروری آب های داخلی کشور، موسسه تحقیقات علوم شیلاتی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، بندرانزلی، گیلان، ایران

doi
10.22069/japu.2024.22337.1862
چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی فراسنجه‌های اسپرم شناختی و فیزیولوژیک پلاسمای منی و ارتباط آنها در جمعیت مهاجر ماهی کلمه تالاب انزلی در فصل تولیدمثل انجام پذیرفت. مولدین از بخش غربی تالاب انزلی صید و به مرکز بازسازی و حفاظت از ذخایر ژنتیکی ماهیان استخوانی شهید انصاری رشت منتقل شدند. به منظور انجام آزمایش، هیچ‌گونه تزریقی برای القای اسپرم‌ریزی در مولدین انجام نگرفت. طبق مشاهدات، میانگین حجم اسپرم، فعالیت اسپرماتوزوا، مدت زمان فعالیت اسپرماتوزوا، اسپرماتوکریت، تراکم اسپرماتوزوئیدها و میزان pH به ترتیب 4/0 میلی‌لیتر، 1/96 درصد، 4/54 ثانیه، 4/50 درصد، 109×5/1 عدد اسپرماتوزوئید در هر میلی‌لیتر و 9/7 اندازه گیری شد. طبق ارزیابی‌های انجام شده بر روی پلاسمای منی، میانگین گلوکز، کلسترول و تری گلیسرید به ترتیب 8/4، 1/13 و 6/3 میلی‌گرم در دسی لیتر و میانگین پروتئین کل، آلبومین و گلوبولین به ترتیب 9/0، 6/0 و 3/0 گرم در دسی لیتر به دست آمد. غلظت یون سدیم، پتاسیم، کلسیم و منیزیم نیز به ترتیب 9/161، 3/47، 5/5 و 8/3 میلی مول در لیتر اندازه‌گیری شد. بر اساس نتایج به دست آمده، تراکم اسپرماتوزوئیدها با درصد اسپرماتوکریت همبستگی مثبت معنی‌دار نشان داد. بین غلظت پروتئین کل و غلظت گلوبولین و آلبومین نیز همبستگی معنی‌دار مثبت و بین غلظت کلسترول و پتاسیم پلاسمای منی همبستگی منفی معنی‌داری مشاهده گردید. همچنین در غلظت آلبومین با گلوبولین همبستگی مثبت معنی‌داری مشاهده شد. نتایج حاصل از پژوهش حاضر می‌تواند به بهبود فرآیند تکثیر کنترل شده و تهیه محلول‌های مناسب جهت ذخیره‌سازی مایع منی ماهی کلمه کمک شایانی نماید.