فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ایمن‌سازی ماهی با استفاده از واکسن بیش از 50 سال است که انجام می‌شود و به طور کلی به عنوان یک روش موثر برای پیشگیری از طیف گسترده‌ای از بیماری‌های باکتریایی و ویروسی پذیرفته شده است. واکسیناسیون به پایداری زیست‌محیطی، اجتماعی و اقتصادی در آبزی‌پروری جهانی کمک می‌کند. اکثر واکسن‌های تولیدی واکسن‌های غیرفعال هستند که با استفاده از ادجوانت‌ها فرموله شده و از طریق مسیرهای تزریقی، غوطه‌وری یا خوراکی به ماهی تحویل داده می‌شوند. واکسن‌های زنده کارآمدتر از واکسن‌های غیرفعال هستند، زیرا این واکسن‌ها شرایط عفونت‌های بیماری‌زای طبیعی را تقلید می‌کنند و پاسخ آنتی‌بادی قوی ایجاد می‌کنند. متأسفانه، واکسن‌ها معمولاً به تنهایی قادر به ایجاد محافظت نیستند. به ویژه آن دسته از واکسن‌هایی که بر پایه آنتی‌ژن‌های نوترکیب یا پاتوژن‌های غیرفعال هستند. بنابراین، استفاده از ادجوانت‌ها یا محرک‌های ایمنی اغلب برای افزایش کارایی واکسن ضروری هستند و پتانسیل بیشتری برای تجویز از طریق راه‌های تزریقی، خوراکی یا غوطه‌وری دارند. امروزه واکسن‌های جدید (واکسن‌های مخاطی، توکسوئید) و ادجوانت‌های گیاهی بیش از پیش مورد توجه محققان قرار گرفته‌اند و اثرات قابل توجهی در برابر بیماری‌های عفونی داشته‌اند. فناوری‌های پیشرفته نویدبخش آینده واکسن‌های آبزی‌پروری است و مزایای سلامتی و افزایش پتانسیل اقتصادی را برای تولیدکنندگان فراهم خواهند کرد. با توجه به این‌که واکسن‌ها عملکرد‌های ایمنی و پیشگیری کننده در برابر طیف وسیعی از بیماری‌ها را دارند، در این مقاله به انواع واکسن‌ها و ادجوانت‌های آبزیان و روش‌‌های استفاده از آن‌ها پرداختیم.