فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

هدف مطالعه حاضر بررسی آلودگی میکروپلاستیکی رسوبات رودخانه سفیدرود استان گیلان است. بدین منظور از پنج ایستگاه (مصب، مسکونی، کشاورزی، گردشگری و دهانه فاضلاب ورودی به رودخانه)، هر ایستگاه سه نمونه رسوب سطح و سه نمونه رسوب عمق جمع‌آوری شد. نمونه‌های رسوب، پس از آبگیری با روش جداسازی براساس اختلاف چگالی (SMI) و عبور ازکاغذ صافی جهت شناسایی میکروپلاستیک‌ها مورد بررسی قرار گرفتند. جهت شمارش تعداد، رنگ و اندازه میکروپلاستیک‌ها از استریومیکروسکوب دوربین‌دار و برای شناسایی جنس و عناصر سازنده آن‌ها از طیف‌سنجی رامان و آنالیز FESEM-EDS استفاده شد. از 30 نمونه رسوب سطحی و عمقی مورد بررسی؛ 86 ذره میکروپلاستیک در 100 گرم رسوب خشک شناسایی شد. ایستگاه فاضلاب (27.90درصد) و ایستگاه گردشگری (24.41 درصد) بیشترین آلودگی میکروپلاستیکی را داشتند. رنگ مشکی (37.20 درصد)، شکل فیبر (63.95 درصد) و محدوده اندازه 0.5-1 میلی‌متر (46.51 درصد) دارای بیشترین فراوانی بودند. آنالیز 3 نمونه تصادفی با طیف‌سنجی رامان نشان داد، که جنس پلیمر‌ها از نوع نایلون، پلی‌اتیلن، پلی استایرن بودند و طبق آنالیز FESEM-EDS نمونه‌های میکروپلاستیکی دارای سطح صافی نبودند و علاوه بر عناصر اصلی پلاستیک مانند کربن و اکسیژن، حامل عناصر دیگری مانند آهن، آلومینیوم و تیتانیوم بودند. با توجه به آلودگی‌های مشاهده شده در رودخانه سفیدرود؛ پایش دوره‌ای میکروپلاستیک‌ها در آب، رسوبات و آبزیان رودخانه که مهم‌ترین رودخانه بزرگ متصل به دریای خزر در کشور است و مدیریت پسماند‌ها و فاضلاب‌های ورودی به رودخانه و مهم‌تر از همه فرهنگ‌سازی و آگاه‌سازی مردم درخصوص آلودگی میکروپلاستیکی می‌تواند کمک شایانی برای کنترل آلودگی باشد.