استخراج فیکوسیانین از جلبک اسپیرولینا پلاتنسیس و ارزیابی پایداری نانولیپوزوم‌های حامل رنگدانه در برابر شرایط محیطی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری فرآوری محصولات شیلاتی، دانشکده شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران.

2 نویسنده مسئول، دانشیار گروه فرآوری محصولات شیلاتی، دانشکده شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران.

3 دانشیار گروه فرآوری محصولات شیلاتی، دانشکده شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران.

4 دانش‌آموخته دکتری فرآوری محصولات شیلاتی، دانشکده شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، ایران

doi
10.22069/japu.2021.19704.1620
چکیده

تکنیک درون پوشانی در نانوحامل‌های لیپیدی می‌تواند روشی کارآمد برای برطرف نمودن محدودیت‌های موجود در استفاده از رنگدانه فیکوسیانین مستخرج از ریزجلبک اسپیرولینا به دلیل طعم و بوی خاص، حساسیت بالای این ترکیبات و ایجاد رنگ نامطلوب در محصولات باشد. لذا، در مطالعۀ حاضر رنگدانۀ فیکوسانین از جلبک اسپیرولینا پلاتنسیس استخراج و غلظت آن مورد بررسی قرار گرفت. نانولیپوزوم‌های حاوی رنگدانه با پوشش کیتوزان (1%) و فاقد پوشش تهیه شد و خصوصیات فیزیکوشیمیایی، مورفولوژی و پایداری آن نسبت به شرایط مختلف محیطی (رطوبت، دما و نور) ارزیابی گردید. میانگین اندازه نانولیپوزوم‌ها و شاخص پراکندگی به‌ترتیب از محدودۀ 21/322 تا 31/426 نانومتر و 27/0 تا 28/0 در نانوحامل‌ها متغیر بود. بالاترین مقادیر راندمان نانوپوشانی نانولیپوزوم حاوی فیکوسیانین (4/81 درصد) تحت‌ شرایط بهینه در نانولیپوزوم با پوشش کیتوزان به‌دست‌آمد. ارزیابی ثبات لیپوزوم ها در برابر نور، رطوبت نسبی و دماهای مختلف نگهداری طی زمان حاکی از افزایش پایداری فیکوسیانین محصور شده در حامل های لیپیدی بوده و کیتوزان به عنوان پوشش لیپوزوم، سبب افزایش ثبات و کنترل انتشار پایدار فیکوسیانین گردید.