افول آمریکا و چشمانداز پیکربندی ژئوپلیتیکی سازه محیطی سیستم جهانی
نویسندگان
1 استادیار، گروه مطالعات منطقهای، دانشگاه جامع امام حسین(ع)، تهران، ایران.
2 دانشجوی دکتری مطالعات خاورمیانه و شمال آفریقا، پژوهشگر دانشگاه جامع امام حسین(ع)، تهران، ایران.
3 استاد، گروه علوم سیاسی، دانشگاه تهران، تهران، ایران.
doi
10.47176/asr.2024.1243چکیده
بحث افول آمریکا یکی از مهمترین معماها در سازه محیطی سیستم جهانی است. متعاقب چنین شرایطی این دغدغه محوری و کلان پژوهش مطرح شد که با افول آمریکا پیکربندی ژئوپلیتیکی سیستم جهانی به چه صورت سامان خواهد یافت؟ در ذیل این پرسش کلان و عمده چند پرسش فرعی دیگر هم مطرح شد. از جمله اینکه ساختار قدرت جهانی به چه صورت سامان خواهد یافت؟ نظم جهانی چگونه خواهد بود؟ الگوهای کنترل در سازه محیطی سیستم چگونه خواهند بود؟ و در نهایت اینکه سازه کنترل نظم در سیستم به چه صورت خواهد بود؟ در پاسخ به پرسش اصلی پژوهش مفروض اولیه نگارندگان مقاله این بود که با افول آمریکا سازه محیطی سیستم جهانی با پیکربندی ژئوپلیتیکی نوینی در سطوح ساختار قدرت و چینش واحدها، نظم جهانی و الگوهای کنترل رفتاری و سازه کنترل نظم (مدل کنترل، اهداف کنترل، استراتژی کنترل، ابزار کنترل و ابزار کنترل ) روبهرو خواهد شد. پژوهش از نظر رویکرد توصیفی- تحلیلی است. گردآوری دادهها کتابخانهای و ابزار جمعآوری نیز فیشبرداری میباشد. روش ساماندهی دادهها از طریق «کدگذاری باز» و تجزیه و تحلیل دادهها نیز بر پایه روش علی ساختاری است. با بررسی شواهد مشخص شد که فرضیه پژوهش قابلیت انطباق دارد. متعاقب این حقیقت شواهد گویای حرکت ساختار قدرت سیستم جهانی به سوی چینش نوینی از بازیگران در قالب حرکت از ساختی تک قطبی به چند قطبی و از نظمی هژمونیک به یک نظم موازنه چندپیکری است. در سطح الگوهای رفتاری سازه محیطی سیستم در آستانه انباشت رقابتها و متعاقب آن گسترش بیثباتی است. افزایش نقش قدرتهای منطقهای در ژئوپلیتیک جهانی و افزایش هزینههای نظامی دیگر برآیند مهم افول آمریکا در سطح ساختار و نظم جهانی است. در نهایت اینکه سازه محیطی سیستم به تدریج در حال آماده شدن برای شکلگیری شبکهای از اتحادها و همسوییهای استراتژیک در ذیل نظم موازنهای است.