هوش مصنوعی و ثبات استراتژیک؛ آموزهای ادراکی در زمینه توسعه ابعاد نظامی هوش مصنوعی در کشورهای آمریکا و روسیه
نویسندگان
1 دانشیار گروه علوم سیاسی و روابط بینالملل، دانشگاه گیلان، رشت، ایران.
2 دانشجوی دکتری روابط بینالملل، دانشگاه گیلان، رشت، ایران.
3 دانشیار گروه علوم سیاسی و روابط بینالملل، دانشگاه گیلان، رشت، ایران.
doi
10.47176/asr.2024.1197چکیده
انقلاب صنعتی چهارم و رشد فناوریهایی مانند هوش مصنوعی رقابت قدرتهای بزرگ را متحول کرده است. ابزارها و سیستمهای مبتنی بر هوش مصنوعی دارای ویژگیهای خاصی هستند که باعث میشود کشورهای مالک فناوری با بهرهمندی از آنان توان نظامی بیشتری پیدا کنند و بتوانند در آینده جهانی نقش موثری داشته باشند. علیرغم اینکه کاربرد هوش مصنوعی موجب ثبات استراتژیک و فقدان انگیزه در قدرتهای هستهای برای درگیری مسلحانه میشود؛ اما بیتوجهی به درک چگونگی تصور سیاستگذاران قدرتهای هستهای از فناوریهای هوش مصنوعی و تأثیرات آنها باعث شده تا این پژوهش رابطه بین هوش مصنوعی و ثبات استراتژیک میان کشورهای آمریکا و روسیه را نه تنها از طریق ماهیت فنی هوش مصنوعی بلکه توسط باورهای سیاستگذاران در مورد این فناوریها و اهداف دیگر کشورها برای استفاده از آنان بررسی کند. این مقاله با استفاده از روش مطالعه اسنادی و رویکرد توصیفی- تحلیلی درصدد پاسخ به این پرسش است که تصمیمگیرندگان ایالاتمتحده آمریکا و روسیه با تجزیه و تحلیل ادارکی از گفتمانهای رسمی خود بین سالهای 2014 تا 2023 در مورد توسعه نظامی هوش مصنوعی و برقراری ثبات استراتژیک چگونه عمل کردهاند؟ بر اساس یافتهها آمریکا و روسیه از قابلیتهای هوش مصنوعی خود از منظر نظامی تهدیدی ایجاد کردهاند که منعکسکننده دیدگاههای آنها از ثبات استراتژیک و همچنین زمینه اجتماعی است که با بیاعتمادی و احساس رقابت مشخص شده است. گفتارهای موجود در اندیشه آنان موجب شکلگیری چرخهای رقابتی از برداشتهای اشتباه و غیرقابل بهبود پس از بحران اوکراین شده است.
