غازیگری نیروی دریایی در تمدن اسلامی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری تاریخ اسلام، گروه تاریخ ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شیراز، ایران
2 دانشیار، گروه تاریخ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
3 دانشیار، گروه تاریخ، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران
doi
10.22034/hsow.2025.2019349.1524چکیده
مفهوم غزا و جهاد از نظر مسلمانان جنگ در راه خدا در صحرا و بیابان بود. جهاد و غزا در دریا با گسترش فتوحات پیش آمد که سختتر از خشکی بود. حکمرانان جهت ترغیب جهاد در دریا متوسل به احادیث و روایاتی شدند که میتوانست آستانه تحمل و شجاعت مسلمانان را برای رویارویی با خطرات حوادث در دریا بالا ببرد؛ در کنار این موضوع به منظور گسترش فتوحات دریایی ایجاد کارگاههای دریانوردی یا راهاندازی این کارگاهها بعد از فتح بنادر و نیز دیوانهایی برای اداره نبردهای دریایی و نظارت بر مجاهدان دریا در دولتهای اسلامی مورد توجه قرار گرفت. این پژوهش با بررسی امر غزا و جهاد در دریای مدیترانه تلاش کرده مسیر روشنی در درک اهمیت غازیگری و جهاد در دریا و تأثیر و نقش دولتهای مسلمان در سواحل شرقی و جنوبی مدیترانه را بر این امر بررسی کند. دستاوردهای پژوهش حاکی از آن است که سختی نبرد در دریا، نیاز به تسلیحات نظامی پیشرفتهتر در دریا، تشویق شهادت در دریا و تأکید متون و روایات اسلامی در این زمینه محورهایی مورد تأکید از سوی دولتهای مسلمان همجوار با مدیترانه برای امر غازیگری دریایی بوده است.