خاستگاه هیالوآندزیتهای پلیوسن دهج در شمالباختری استان کرمان؛ برپایة نسبتهای ایزوتوپی Sr و Nd
نویسندگان
1 Assistant Professor, Department of Mining Engineering, Faculty of Engineering, Vali-e-Asr University of Rafsanjan, Rafsanjan, Iran; email
2 Assistant Professor, Department of Mining Engineering, Faculty of Engineering, Vali-e-Asr University of Rafsanjan, Rafsanjan, Iran; email
doi
10.22108/ijp.2022.133764.1280چکیده
سنگهای هیالوآندزیتی پلیوسن دهج در شمالباختری استان کرمان در مجموعة ماگمایی ارومیه-دختر برونزد دارند. این سنگها از درشتبلورهای میکروسکوپی پلاژیوکلاز و هورنبلند در قالب بافتهای هیالوپیلیتی و ویتروفیریک تشکیل شدهاند. سنگهای هیالوآندزیتی دهج 63 تا 53/64 درصدوزنی SiO2 و بیشتر از 16 درصدوزنی Al2O3 و سرشت کالکآلکالن با پتاسیم متوسط دارند. دادههای زمینشیمیایی مانند مقادیر بالای استرانسیم (ppm 750Sr>)، مقدارهای کم ایتریم (ppm8Y<) و HREE، نسبت بالای Sr/Y و الگوی تفریقیافتة REE بدون بیهنجاری Eu سرشت آداکیتی هیالوآندزیتهای دهج را نشان میدهند. همچنین، غنیشدگی از عنصرهای LILE و تهیشدگی از عنصرهای HFSE (Nb، Ta، Ti) در آداکیتهای دهج ارتباط این سنگها با محیط فرورانشی را نشان میدهند. مقدار بالای Sr و نسبتهای Rb/Sr (02/0 تا 04/0) و 10La/Yb>، بههمراه نسبتهای ایزوتوپی 87Sr/86Sr و 143Nd/144Nd و همچنین، مقدارهای مثبت Ndε (55/3+ تا 98/3+) نشان میدهند سنگهای هیالوآندزیتی دهج در پی ذوب صفحة اقیانوسی فرورو پدید آمدهاند. فرایند ذوب صفحة اقیانوسی همزمان یا پس از برخورد زمینساختی میان ورقههای زمینساختی ایران مرکزی و عربی در میوسن-پلیوسن و در پی نازکشدگی و غرقشدن تیغة فرورو در گوشتة سستکرهای روی داده است.
