سنگشناسی، زمینشیمی، منشأ و جایگاه زمینساختی گرانیتویید ملکچاهرویی (خاور بلوک لوت)
نویسندگان
1 Ph.D. Student, Department of Geology, Faculty of Basic Sciences, Lorestan University, Lorestan, Iran
2 Associate Professor, Department of Geology, Faculty of Sciences, Zanjan University, Zanjan, Iran
3 Ph.D., Department of Geology, Faculty of Sciences, Zanjan University, Zanjan, Iran; University of Chinese Academy of Sciences, Beijing, China
4 Associate Professor, Department of Geology, Faculty of Basic Sciences, Lorestan University, Lorestan, Iran
5 Assistant Professor, Department of Geology, Faculty of Sciences, University of Sistan and Baluchestan, Iran
doi
10.22108/ijp.2020.124366.1196چکیده
تودة گرانیتوییدی ملکچاهرویی درون مجموعة دگرگونی دهسلم در حاشیة خاوری پهنة لوت برونزد دارد. این توده از طیف سنگی با ترکیب تونالیت، گرانودیوریت و گرانیت (مونزو و سینوگرانیت) ساخته شده است. این سنگها دربردارندة کانیهای کوارتز، پلاژیوکلاز، میکروکلین، ارتوز، بیوتیت و مسکوویت با بافتهای گرانولار، میرمکیتی تا پوییکیلیتیک هستند. نمودارهای زمینشیمیایی نشان میدهند این توده کالکآلکالن، پرآلومینوس و بیشتر متمایل به گرانیتوییدهای نوع S است. روندهای مشابه عنصرهای فرعی و خاکی کمیاب در نمودارهای بهنجارشده به ترکیب گوشتة اولیه و کندریت نشاندهندة خاستگاه مشترک سنگهای این توده هستند. سنگهای سازندة این گرانیتویید از عنصرهایی مانند Rb، Th، U، K، Pb، Nd، La، Sm، Hf، Ce و Pr غنیشدگی و از عنصرهایی مانند Nb، Sr، P، Ti و Zr تهیشدگی نشان میدهند. این ویژگیها در ماگماهای پدیدآمده در پهنههای فرورانش حاشیة فعال قارهای با دخالت پوسته بهچشم میخورند. این تودة گرانیتوییدی از نوع گرانیتهای پسابرخوردی در یک کمان قارهای برخوردی عادی تا بالغ است که از سنگمادری با ترکیب متاگریوکی فقیر از رس با خاستگاه پوستة بالایی از آبزدایی بیوتیت پدید آمده است. نمودارهای Al2O3+FeOt+MgO+TiO2 دربرابر Al2O3/(FeOt+MgO+TiO2)، SiO2 دربرابر p 2O5 وZr و نمودار سه تایی Qtz-Ab-Or نشان میدهند گرانیتویید ملکچاهرویی در فشار بخارآب 5 ≥ کیلوبار و میانگین دمای 775 درجة سانتیگراد پدید آمده است.
