فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

گردشگری به‌عنوان یک بخش مهم اقتصادی نیازمند توسعۀ خدمات است. در این زمینه اماکن اقامتی-گردشگری از مهم‌ترین خدمات توسعه‌دهندۀ این بخش است که باتوجه به شاخص‌ها و ظرفیت‌های مختلف هر منطقه نیاز به مکان‌یابی بهینه دارد. هدف از پژوهش حاضر آن است که پهنه‌های مستعد ایجاد اماکن اقامتی-گردشگری در منطقۀ دزپارت استان خوزستان مشخص و در همین زمینه، میان مدل‌های هم‌پوشانی فازی از‌لحاظ نتایج نیز مقایسۀ تطبیقی انجام شود. روش پژوهش توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر داده‌های مکانی است که در آن تجزیه‌و‌تحلیل داده‌ها به روش فازی در نرم‌افزار Arc GIS انجام و سپس در محیط نرم‌افزار استاندار‌دسازی و با الگوریتم‌های موجود فازی‌سازی شد. همچنین، در این پژوهش از مدل AHP برای استخراج وزن نهایی معیار‌ها و از روش‌های هم‌پوشانی فازی برای تعیین نقشۀ نهایی استفاده شد. نتیجۀ پژوهش نشان داد که دو معیار فاصله از منابع گرشگری با وزن نهایی 290/0 و فاصله از گسل با وزن 192/0بیشترین اهمیت را در تعیین پهنه‌های مستعد ایجاد اماکن اقامتی-گردشگری دارند. همچنین، در تحلیل نتایج هم‌پوشانی فازی تأیید شد که مدل Gamma نسبت به مدل Sum بدبینانه‌تر است؛ به‌گونه‌ای که بر‌اساس مدل فازی Sum بیش از 41/39 درصد منطقه مستعد و بر‌اساس مدل Gamma تنها 10/3 درصد برای ایجاد خدمات اقامتی-گردشگری مناسب شناخته شده است. در روش مجموع کیفیت نیز تأیید شد که برای تعیین پهنه‌های مستعد خدمات اقامتی-گردشگری مدل Sum بهتر از مدل Gamma است. بررسی توزیع فضایی نقشه‌های نهایی نیز نشان‌دهندۀ این است که پهنه‌های مستعد در محدودۀ جغرافیایی مرکز و شمال منطقه بیشتر توزیع شده است.