اثربخشی درمان شناختی-رفتاری بر استرس ناباوری و افسردگی زوجین نابارور

نویسندگان

1 استادیار، گروه روان‌شناسی، واحد بندرعباس، دانشگاه آزاد اسلامی، بندر عباس، ایران

2 گروه تربیتی دانشکده علوم انسانی، دانشگاه هرمزگان، ایران .

3 استادیار، گروه روان‌شناسی، واحد بندرعباس، دانشگاه آزاد اسلامی، بندر عباس، ایران.

4 پردیس شهید بهشتی، واحد بندرعباس، بندر عباس، ایران .

doi
10.22038/mjms.2021.17962
چکیده

زمینه و هدف: ناباروری از چالش­های مهم در زندگی مدرن امروزی است که برخی از زوجین با آن روبرو بوده و در اثر آن به سلامت روان‌شناختی و هیجانی آنان آسیب وارد می‌شود. بر این اساس هدف پژوهش حاضر بررسی اثربخشی درمان شناختی- رفتاری بر استرس ناباروری و افسردگی زوجین نابارور بود.مواد و روش‌ها: پژوهش حاضر نیمه­آزمایشی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با گروه گواه بود. جامعه آماری پژوهش شامل زوجین نابارور مراجعه کننده به اداره بهزیستی شهر بندرعباس در زمستان سال 1398 بود. در این پژوهش تعداد 30 زوج نابارور با روش نمونه‌گیری داوطلبانه انتخاب و با گمارش تصادفی در گروه­های آزمایش و گواه گمارده شدند (هر گروه 15 زوج). گروه آزمایش مداخله درمان شناختی- رفتاری (هالفورد، 2005) را در 10 جلسه 90 دقیقه‌ای دریافت نمودند. پرسشنامه‌های این پژوهش شامل پرسشنامه افسردگی (بک و همکاران، 1996) و استرس ناباروری (نیوتون و همکاران، 1999) بود. داده‌ها به شیوه تحلیل کوواریانس چندمتغیری مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.یافته­ها: نتایج تحلیل کواریانس نشان داد درمان شناختی- رفتاری بر استرس ناباروری و افسردگی زوجین نابارور موثر بوده­ است. چنانکه این درمان توانسته منجر به کاهش استرس ناباروری و افسردگی این زوجین شود.نتیجه‌گیری: براساس یافته‌های پژوهش حاضر می‌توان نتیجه گرفت که درمان شناختی- رفتاری با تکیه بر پیگیری افکار خودکار برای شناسایی باورهای بنیادی، آموزش شیوه‌های رفتاری و خطاهای شناختی و افکارناکارآمد می‌تواند به عنوان یک درمان کارآمد جهت کاهش کاهش استرس ناباروری و افسردگی زوجین نابارور مورد استفاده گیرد.