طراحی و اعتباریابی الگوی تدریس برای انواع محتوای آموزشی دوره ابتدایی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تکنولوژی آموزشی، دانشکده علوم تربیتی دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران. رئیس اداره دوره دوم ابتدایی آموزش

2 دانشیار تکنولوژی آموزشی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.

3 دانشیار تکنولوژی آموزشی، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران

4 استاد روش تحقیق و آمار، دانشکده روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.

doi
10.22038/mjms.2021.18929
چکیده

مقدمه و هدف: شیوه تدریس معلمان نقشی بی‌بدیل در فرایند یادگیری دانش‌آموزان دارد. بر این اساس پژوهش حاضر با هدف شناسایی مولفه­ها و چارچوب الگوی آموزشی مقطع ابتدایی بر مبنای انواع محتوای آموزشی جهت تدوین مدل درس­پژوهی و اعتباریابی درونی آن بود.مواد و روش‌ها: روش این پژوهش آمیخته، از نوع طرح اکتشافی بود. در بخش کیفی برای به­دست آوردن الگوی طراحی آموزشی، از تحلیل محتوای استقرایی و در بخش کمی برای اعتباریابی درونی از نظر متخصصان به روش پیمایشی پرسشنامه­ای استفاده شد. جامعه آماری در بخش کیفی اسناد، منابع مکتوب و فیلم­های تدریس پروژه­های برگزیده برنامه­ی درس­پژوهی و در بخش کمی متخصصین و مدرسان حوزه درس­پژوهی و روش تدریس کتب درسی ابتدایی بودند. انتخاب نمونه­ها در هر دو بخش به­صورت هدفمند و در بخش کیفی تحلیل تدریس 124 فیلم برگزیده تدریس پروژه درس­پژوهی در بازه چهار سال تحصیلی 95-94 الی 98-97 انجام شد و در بخش کمی 34 نفر از متخصصین و مدرسین روش تدریس کتب درسی و روش تدریس در دانشگاه­ها و موسسات مختلف بودند. جمع­آوری داده­ها در بخش کیفی با استفاده از تحلیل محتوای منابع و  فیلم­های برگزیده، و در بخش کمی با استفاده از پرسشنامه محقق­ساخته انجام گرفت.یافته‌ها: طبق تحلیل محتوای انجام شده، هفت نوع محتوا شناسایی و الگوی مفهومی ارائه گردید سپس فیلم­ها بر مبنای هفت نوع محتوا طبقه­بندی و بعد از تحلیل محتوا و استخراج کدها، مؤلفه­ها در قالب الگوی گام­های تدریس متناسب برای انواع محتوا استخراج و ارائه شد.نتیجه‌گیری: نتایج حاصله از اعتباریابی درونی بر اساس نظر متخصصان نشان داده است که الگوی آموزشی ارائه شده از اعتبار درونی بالایی برخوردار است و اثربخشی لازم را برای آموزش به دانش­آموزان مقطع ابتدایی دارد.