تأثیر و مقایسه آموزش کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی و ترکیب کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی و تحریک الکتریکی مغز از روی جمجمه در کیفیت زندگی مبتلایان به میگرن

نویسندگان

1 گروه روان شناسی،واحد بین المللی کیش،دانشگاه آزاد اسلامی،جزیره کیش، ایران

2 استاد، گروه روان شناسی، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه علامه طباطبایی،تهران،ایران(نویسنده مسؤل)

3 استادیار، گروه روان شناسی،دانشگاه خوارزمی،تهران، ایران

4 گروه روانشناسی ، واحد کرج ، دانشگاه آزاد اسلامی ، کرج ، ایران.

doi
10.22038/mjms.2021.17851
چکیده

خلاصهمقدمه: پژوهش حاضر با هدف تأثیر و مقایسه آموزش کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی و ترکیب کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی و تحریک الکتریکی مغز از روی جمجمه درکیفیت زندگی مبتلایان به میگرن انجام شد.روش کار: روش پژوهش از نوع نیمه تجربی بود. جامعه آماری این پژوهش، کلیه بیماران میگرنی سنین 18 تا 60 سال مراجعه‌کننده به بیمارستان امام خمینی (ره) در سال ۱۳۹۸ بودند که درنهایت 45 آزمودنی در سه گروه به ترتیب گروه اول آموزش کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی، گروه دوم روش ترکیبی کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی همراه با تحریک الکتریکی مغز از روی جمجمه با استفاده از جریان مستقیم الکتریکی و گروه کنترل به عنوان گروه مقایسه برنامه آموزش غیر ساختاربندی همچون مدیریت زمان و مرور کارهای روزانه و هفتگی خود را دریافت کردند. قبل از اجرای پژوهش پیش آزمون، در پایان پس آزمون و یک ماه بعد از پایان اجرا، مرحله پیگیری اجرا شد و آزمودنی‌های به پرسشنامه‌کیفیت زندگی پاسخ دادند.نتایج: تحلیل اندازه‌گیری مکرر نشان داد که روش آموزشی کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی و ترکیب کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی و تحریک الکتریکی مغز از روی جمجمه در مقایسه با گروه کنترل باعث افزایش کیفیت زندگی بیشتری شدند.نتیجه گیری: بر همین اساس می‌توان گفت که می‌توان از روش‌های آموزش کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی و ترکیب کاهش استرس مبتنی بر ذهن آگاهی و تحریک الکتریکی مغز از روی جمجمه برای افزایش کیفیت زندگی کاهش مشکلات روانی مبتلایان به میگرن استفاده کرد.