توسعه حرفهای کارکنان آموزشی به مثابه راهبردی برای تحقق توسعه پایدار در آموزش عالی: الگوی طراحیشده در دانشگاه علامه طباطبائی
نویسندگان
1 فارغ التحصیل دکتری رشته مدیریت آموزشی دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.
2 استاد گروه مدیریت و رنامه ریزی آموزشی دانشکده روان شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران
3 استادیار گروه مدیریت و برنامه ریزی آموزشی دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.
4 دانشیار گروه مدیریت و برنامه ریزی آموزشی دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.
5 استاد گروه مدیریت و برنامه ریزی آموزشی دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.
doi
10.22054/qjsd.2026.88808.2718چکیده
هدف این پژوهش بررسی عوامل مؤثر بر توسعه حرفهای کارکنان آموزش عالی با رویکرد دادهبنیاد بود. نمونهگیری به صورت هدفمند انجام شد. دادهها از طریق مصاحبههای نیمهساختاریافته با 14 نفر از صاحبنظران حوزه توسعه حرفهای جمعآوری و با استفاده از فرایند کدگذاری باز، محوری و انتخابی تحلیل شدند. مولفههای کلیدی توسعه حرفهای شامل یادگیری و رشد فردی، حمایت و ساختار سازمانی، و انطباق با تحولات فناورانه و همچنین، عوامل علی توسعه حرفهای در سه دسته منابع و زیرساختها، تعاملات و شبکهسازی، و انگیزش و فرصتها شناسایی شدند. عوامل زمینهساز شامل رفتار حرفهای کارکنان و تیپهای شخصیتی-اجتماعی و راهبردهای توسعه حرفهای در محورهای برنامهریزی و مشاوره حرفهای و انگیزش و توانمندسازی دستهبندی شدند. فناوری، پشتیبانی سازمانی و تجهیزات به عنوان عوامل مداخلهای تعیین و پیامدهای توسعه حرفهای بهبود عملکرد سازمانی، ارتقاء فرهنگ سازمانی، افزایش نوآوری و رضایت شغلی را در بر داشتند.نتایج نشان میدهند که توسعه حرفهای کارکنان میتواند بهعنوان عاملی کلیدی برای تحقق توسعه پایدار در آموزش عالی قلمداد شودو سرمایهگذاری بر ارتقای توانمندی کارکنان، زمینهساز توسعه سازمانی و به تبع آن، دستیابی به اهداف کلان توسعه پایدار در ابعاد اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی خواهد بود. لذا پیشنهاد میشود تقویت زیرساختهای فناوری، برنامههای مشاوره تخصصی و نهادینهسازی فرهنگ یادگیری در سازمانها، بهعنوان راهبردی بنیادین در مسیر تحقق همزمان توسعه حرفهای و توسعه پایدار دنبال شود.واژگان کلیدی: توسعه حرفهای کارکنان، آموزش عالی، توسعه پایدار
