تحلیل مسیر اثر سرشت های هیجانی بر نشانه های اختلال سلوک در نوجوانان: بررسی نقش میانجی نشخوار خشم

نویسندگان

1 دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی

2 دانشگاه آزاد اسلامی

3

4 دانشگاه فردوسی مشهد

doi
10.32598/shenakht.10.1.5
چکیده

مقدمه: سرشت های هیجانی به طور ثابتی با آسیب شناسی روانی ارتباط داشته و به عنوان عوامل آسیب پذیر کننده برای تعداد زیادی از اختلالات روانشناختی مطرح می باشند، در حالی که مکانیسم های زیربنایی این ارتباط چندان روشن نیست. هدف: هدف مطالعه حاضر تحلیل مسیر اثر سرشت های هیجانی بر نشانه های اختلال سلوک در نوجوانان با بررسی نقش میانجی نشخوار خشم بود. روش : روش این مطالعه، توصیفی از نوع همبستگی بود که به روش مدل یابی معادلات ساختاری انجام شد. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان دوره های اول و دوم متوسطه شهر ارومیه در سال تحصیلی ۱۴۰۰-۱۳۹۹ بود. تعداد ۲۲۰ نفر به روش نمونه گیری چندمرحله ای انتخاب و به پرسشنامه توانایی ها و مشکلات (۲۰۰۳)، مقیاس مرکب سرشت های عاطفی هیجانی (۲۰۱۲) و مقیاس نشخوار خشم (۲۰۰۱) پاسخ دادند. جهت تجزیه و تحلیل داده ها از آماره های توصیفی با نرم افزار SPSS نسخه ۲۷ و برای آزمون فرضیات از تحلیل مسیر با نرم افزار SmartPLS نسخه ۳ استفاده شد. یافته ها: نتایج نشان داد که سرشت های فعال سازی (۰/۰۱> p ؛ ۰/۲۱ = ß ) و حساسیت (۰/۰۱> p ؛ ۰/۲۶ = ß ) اثر مثبت مستقیم و سرشت های کنترل (۰/۰۱> p ؛ ۰/۲۹- = ß )، مقابله (۰/۰۱> p ؛ ۰/۱۸- = ß ) و بازداری (۰/۰۱> p ؛ ۰/۱۱- = ß ) اثر منفی مستقیمی بر نشانه های سلوک دارند. سرشت های فعال سازی (۰/۰۵> p ؛ ۰/۲۱ = ß )، بازداری (۰/۰۱> p ؛ ۰/۱۱ = ß ) و حساسیت (۰/۰۱> p ؛ ۰/۳۶ = ß ) اثر مثبت مستقیم ولی سرشت های مقابله (۰/۰۱> p ؛ ۰/۴۵- = ß ) و کنترل (۰/۰۵> p ؛ ۰/۲۸- = ß ) اثر منفی مستقیمی بر نشخوار خشم دارند. نتایج اثرات غیرمستقیم نیز نشان داد که نشخوار خشم میانجی روابط سرشت های هیجانی با اختلال سلوک می باشد (۰/۰۵> p ). نتیجه گیری: نتایج این مطالعه نشان داد که سرشت های فعال سازی و حساسیت عامل خطر و سرشت های کنترل، مقابله و بازداری عامل حفاظتی در برابر اختلال سلوک می باشند و سرشت های هیجانی با واسطه گری نشخوار خشم بر اختلال سلوک اثر می گذارند.