نقش میانجی ذهنی سازی در رابطه بین تجربه ترومای دوران کودکی و بدتنظیمی هیجانی در جوانان

نویسندگان

1 دانشگاه علوم پزشکی تهران

2

3 دانشگاه علوم پزشکی زاهدان

doi
10.66224/jps.25.160.5
چکیده

زمینه: جوانی به عنوان مرحله ای انتقالی و حساس، با تغییرات گسترده زیستی، اجتماعی و روانی همراه است. بدتنظیمی هیجانی ازجمله مشکلات شایع در دوره جوانی است که تحت تأثیر تجارب اولیه کودکی قرار می گیرد. ذهنی سازی به عنوان ظرفیتی کلیدی در درک و تنظیم هیجان ها، می تواند مسیر اثرگذاری تجارب تروماتیک اولیه بر مشکلات هیجانی را تبیین کند. بااین حال، پژوهش های اندکی نقش میانجی ذهنی سازی را در این رابطه، به ویژه در جمعیت جوانان ایرانی، مورد بررسی قرار داده اند. هدف: پژوهش حاضر باهدف نقش میانجی ذهنی سازی در رابطه بین تجربه ترومای دوران کودکی و بدتنظیمی هیجانی در جوانان شهر کرمانشاه انجام شد. روش: پژوهش حاضر ازنظر هدف کاربردی و ازنظر روش، توصیفی – همبستگی از نوع مدل یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری شامل تمامی جوانان 20 تا 35 سال ساکن شهر کرمانشاه بود که ۴۶۲ نفر از آنان به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. برای گردآوری داده ها از پرسشنامه ترومای دوران کودکی (برنشتاین و همکاران، ۱۹۹۴)، پرسشنامه ذهنی سازی (دیمیتریویچ و هم، کاران ۲۰۱۸ ) و مقیاس دشواری در تنظیم هیجان (گراتز و رومر، ۲۰۰۴ ) استفاده شد. تحلیل داده ها با بهره گیری از آمار توصیفی و استنباطی، ضریب همبستگی پیرسون و مدل یابی معادلات ساختاری با استفاده از نرم افزارهای SPSS نسخه ۲7 و AMOS نسخه 24 انجام شد و سطح معناداری آزمون ها ۰۵/۰ در نظر گرفته شد. یافتهها: نتایج مدل معادلات ساختاری نشان داد که ترومای دوران کودکی اثر مستقیم منفی و معناداری بر ذهنی سازی (35/0- β = ) و اثر مستقیم مثبت و معناداری بر بدتنظیمی هیجانی (30/0 β = ) دارد. همچنین ذهنی سازی اثر مستقیم منفی و معناداری بر بدتنظیمی هیجانی نشان داد (34/0- β = ). نتایج آزمون بوت استرپ بیانگر معنادار بودن اثر غیرمستقیم ترومای دوران کودکی بر بدتنظیمی هیجانی از طریق ذهنی سازی بود (18/0 β = ، 01/0> p ). نتیجه گیری: یافته ها نشان می دهد ذهنی سازی نقش میانجی معناداری در رابطه بین تجربه ترومای دوران کودکی و بدتنظیمی هیجانی ایفا می کند. این نتایج بر اهمیت توجه به توسعه ظرفیت ذهنی سازی در برنامه های پیشگیرانه و درمانی تأکید می کند و تقویت ظرفیت ذهنی سازی می تواند به عنوان راهبردی مؤثر در کاهش پیامدهای هیجانی منفی ناشی از ترومای دوران کودکی در جوانان مورد توجه قرار گیرد.