فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه: فرار نوجوانان از خانه، یکی از موضوعات حساس و ظریف در حوزۀ مشکلات روانی و اجتماعی است. در مورد عوامل مؤثر در فرار از خانه نوجوانان، مطالعات متعددی انجام شده است که غالب آنها کمی است، اما تا کنون کمتر پژوهش کیفی به شناسایی عوامل روانی و اجتماعی مؤثر بر فرار دختران از منزل در استان چهارمحال و بختیاری پرداخته است. هدف: هدف پژوهش حاضر، شناسایی عوامل روانی و اجتماعی مؤثر بر فرار دختران از منزل در استان چهارمحال و بختیاری بود. روش: این پژوهش با رویکرد کیفی و روش تحلیل مضمون با استفاده از کدگذاری سه مرحله ای انجام شد. جامعه مورد مطالعه در این پژوهش شامل تمامی دختران فراری استان چهارمحال و بختیاری دارای پرونده در مراکز بهزیستی و نیروی انتظامی و هم چنین تمامی کارشناسان (مددکاران اجتماعی سازمان بهزیستی و مشاوران مدارس) در سال 1403 بود که در حوزۀ دختران فراری دارای تجربۀ کاری بودند. نمونۀ مورد مطالعه نیز شامل 32 نفر (18 نفر از دختران فراری و 14 نفر کارشناس) از دو گروه مذکور بودند که با روش نمونه گیری هدفمند (بر اساس ملاک های ورودی پژوهش) انتخاب شدند. برای جمع آوری داده ها از مصاحبۀ نیمه ساختاریافته استفاده شد. هم چنین مصاحبه ها با استفاده از روش تحلیل مضمون و با استفاده از کدگذاری سه مرحله ای، مورد تحلیل قرارگرفتند. یافتهها: نتایج این پژوهش، شش مقولۀ محوری شامل ناپایداری هیجانی، ناکارآمدی در تنظیم هیجانات، اختلال در کارکرد اجتماعی، آسیب پذیری ساختار شخصیت، بی هویتی و بحران خود ادراکی و ناکامی خانوادگی و حمایتی و چهار مضمون کلان شامل شکنندگی روانی و خلق منفی، شخصیت ناسازگار، ناتوانی در حل تعارض و تعاملات ناکارآمد و ناامنی خانوادگی و طردشدگی عاطفی را شناسایی کرد. نتیجه گیری: با توجه به شناسایی سه دسته از عوامل مؤثر روانی و یک عامل اجتماعی به عنوان عوامل مؤثر در فرار از خانه در دختران نوجوان در این پژوهش، پیشنهاد می شود در صورت شناسایی هر کدام از عوامل چهارگانه مذکور، این دختران و خانواده های آن ها جهت دریافت خدمات روان شناختی تخصصی ارجاع شوند. هم چنین از یافته های پژوهش حاضر می توان در جهت آماده سازی مداخلات درمانی مرتبط با دختران نوجوان فراری استفاده کرد .