فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه: موفقیت تحصیلی به عنوان یکی از محوری ترین پیامدهای نظام آموزشی، تحت تأثیر تعاملی سازه های عاطفی و شناختی قرار دارد. در این راستا، هیجانات تحصیلی به عنوان پیشران های انگیزشی و انعطاف پذیری شناختی به عنوان توانایی سازگاری ذهنی با چالش های یادگیری، نقش تعیین کننده ای در عملکرد دانش آموزان ایفا می کنند. هدف: پژوهش حاضر با هدف ارائه مدل ساختاری موفقیت تحصیلی براساس هیجانات تحصیلی و انعطاف پذیری شناختی دانش آموزان متوسطه انجام شد. روش: پژوهش حاضر با توجه به هدف از نوع تحقیقات کاربردی و از لحاظ روش یک پژوهش توصیفی از نوع همبستگی است. جامعه آماری پژوهش حاضر، دانش آموزان دختر پایه های هفتم، هشتم و نهم تحصیلی شهر تهران بودند که تعداد 300 نفر از آن ها با روش نمونه گیری خوشه ای چند مرحله ای تصادفی به عنوان گروه نمونه انتخاب شدند و به پرسشنامه های موفقیت تحصیلی (ولز، 2020)، هیجانات تحصیلی (پکران و همکاران، 2002) و انعطاف پذیری شناختی (دنیس و وندروال، 2010) پاسخ دادند .داده ها از طریق روش های آماری ضریب همبستگی پیرسون، رگرسیون تک متغیره و چند متغیره با استفاده از نرم افزار spss22 و مدل یابی معادلات ساختاری با استفاده از لیزرل 8.5 تحلیل شدند. یافته ها: یافته ها نشان داد بین انعطاف پذیری شناختی و موفقیت تحصیلی رابطه مثبت و معناداری وجود دارد؛ به گونه ای که ضریب همبستگی بین این دو متغیر برابر با 35/0 و ضریب مسیر استاندارد برابر با 35/0 به دست آمد که در سطح 05/0 معنادار بود. همچنین بین هیجانات تحصیلی مثبت و موفقیت تحصیلی رابطه مثبت و معناداری مشاهده شد؛ به طوری که ضریب همبستگی برابر با 618/0 و ضریب مسیر استاندارد برابر با 43/0 بود. افزون بر این، بین هیجانات تحصیلی منفی و موفقیت تحصیلی رابطه منفی و معناداری به دست آمد؛ به گونه ای که ضریب همبستگی برابر با 658/0- و ضریب مسیر استاندارد برابر با 99/0- بود. نتیجه گیری : بر اساس یافته های پژوهش حاضر می توان نتیجه گرفت که موفقیت تحصیلی دانش آموزان متأثر از عوامل شناختی و هیجانی است. بنابراین، افزایش توانایی دانش آموزان در سازگاری شناختی، تغییر راهبردهای یادگیری و تجربۀ هیجان های مثبت می تواند زمینه ساز ارتقای موفقیت تحصیلی آنان باشد، در حالی که غلبۀ هیجان های منفی می تواند مانع عملکرد مطلوب تحصیلی شود.