رابطه کنترل روان شناختی والدین با عملکرد تحصیلی دردانش آموزان متوسطه دوم: نقش میانجی گر جهت گیری هدف پیشرفت و تاب آوری

نویسندگان

1

2 دانشگاه شهرکرد

3

doi
10.61186/jps.24.148.61
چکیده

زمینه: یکی از هدف های نظام تعلیم و تربیت، پرورش یادگیرندگانی با انگیزه، کارآمد و هدفمند است، بررسی عوامل مرتبط با درگیری تحصیلی دانش ‎ آموزان و ارتقاء آن ضروری به نظر می ‎ رسد؛ در همین راستا، شناسایی عوامل مؤثر بر عملکرد تحصیلی دانش آموزان بسیار حائز اهمیت است. هدف: این پژوهش با هدف بررسی رابطه کنترل روانشناختی والدین با عملکرد تحصیلی دردانش آموزان متوسطه دوم با میانجیگری جهت گیری هدف پیشرفت و تاب آوری انجام شد . روش: روش پژوهش حاضر همبستگی از نوع تحلیل مسیر بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی دانش آموزان دوره متوسطه دوم شهرکرمانشاه در سال تحصیلی 1402-1403 بود؛ از این جامعه نمونه آماری به حجم 235 نفر از طریق روش نمونه گیری تصادفی خوشهای چند مرحله ‎ ای انتخاب شد. داده های پژوهش با استفاده از پرسشنامه های کنترل روانشناختی والدین (سوننس و همکاران،2010)، جهتگیری هدف پیشرفت (الیوت و مک گریگور، 2001)، تاب ‎ آوری (کانر- دیویدسون، 2003) و عملکرد تحصیلی (فام و تیلور، 1999) گردآوری شد. داده ‎ ها با استفاده از تحلیل مسیر در نرمافزار های Spss-24 و Amos-24 تجزیه تحلیل شد . یافته ‎ ها: نتایج نشان داد که مدل مفروض از برازش خوبی برخوردار است. کنترل روان شناختی تأثیرات منفی قابل توجهی بر تاب آوری (504/0- = β )، تسلط – گرایش (458/0- = β )، و عملکرد تحصیلی (18/0- = β ) دارد. همچنین تأثیر مثبت بر عملکرد - اجتنابی دارد (473/0 = β ). علاوه بر این، تاب آوری (286/0 = β ) و تسلط – گرایش (293/0- = β ) تأثیر مثبتی بر عملکرد تحصیلی دارند، در حالی که عملکرد - اجتنابی تأثیر منفی دارد (173/0- = β ). به طور غیرمستقیم، کنترل روان شناختی از طریق تاب آوری (144/0- = β )، تسلط – گرایش (134/0- = β )، و عملکرد – اجتنابی (082/0- = β ) بر عملکرد تحصیلی تأثیر منفی دارد (05/0 p< ). نتیجه ‎ گیری: نتایج نشان داد که کنترل روانشناختی، تاب آوری و جهت گیری هدف بر عملکرد تحصیلی تأثیرگذار است، بنابراین با ایجاد آگاهی و آموزش می توان بر نتایج تأثیرگذار بر عملکرد تحصیلی دانشآموزان تأثیر گذاشت و باعث افزایش عملکرد تحصیلی شد.