مقایسه اثربخشی زوج درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد و طرحواره درمانی بر حل تعارضات و کیفیت زندگی زوجین

doi
10.61186/jps.23.140.285
چکیده

زمینه: مطالعات نشان دادهاند که حل تعارضات بر کیفیت زندگی زوجین تأثیرگذار است. مطالعات مختلفی به بررسی اثر طرحواره درمانی و درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر حل تعارضات و تأثیر آن بر کیفیت زندگی زوجین پرداختهاند ولی تاکنون مطالعهای به بررسی مقایسهای میان این دو شیوه درمانی نپرداخته است. هدف: هدف پژوهش مقایسه اثربخشی زوج درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد وطرحواره درمانی بر حل تعارضات و کیفیت زندگی زوجین بود. روش: روش پژوهش نیمه آزمایشی از نوع پیش آزمون و پس آزمون با گروه گواه بود. جامعۀ آماری شامل تمامی زنان با سازگاری پایین مراجعه کننده به مراکز مشاوره تحت پوشش بهزیستی تهران در سال 1400 بود که در مرحله اول به روش نمونهگیری هدفمند تعداد 108 نفر انتخاب و بعد از تکمیل پرسشنامه سازگاری زناشویی اسپاینر (1996) تعداد 45 نفر با سازگاری کم (نمره کمتر از 101) انتخاب و به روش تصادفی در دو گروه آزمایشی و یک گروه گواه جایگزین شدند. گروههای آزمایش طی 10 جلسه 90 دقیقهای تحت زوج درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد اقتباس شده از خانجانی وشکی و همکاران (1395) و طرحواره درمانی اقتباس از یانگ و همکاران (2003) قرار گرفتند. دادههای پژوهش به کمک پرسشنامههای تعارضات زناشویی (بارخام و همکاران، 1996) و پرسشنامه کیفیت زندگی (سازمان بهداشت جهانی، 2004) جمعآوری گردید. دادهها با استفاده از نرم افزار SPSS 24 و تحلیل کوواریانس تک متغیری (آنکووا) تحلیل شدند. یافتهها: یافته ها نشان داد، بین زوج درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد و طرحواره درمانی ازنظر اثرگذاری بر حل تعارضات زناشویی تفاوت معنی داری مشاهده نمی شود ( P>0/05 ). زوج درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد در مقایسه با طرحواره درمانی بر کیفیت زندگی اثربخش تر است ( P<0/05 ). نتیجه گیری: نتایج این مطالعه نشان می دهند که زوج درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد و طرحواره درمانی هر دو ابزار مؤثری در افزایش کیفیت زندگی زوجین و حل تعارضات زناشویی هستند. این پژوهش با ارائه نتایج خود، به دانشگاه ها، مراکز مشاوره و سازمان های بهزیستی توصیه می شود تا از این روش های مداخله در خدمات خود بهره برداری کنند و از این طریق به بهبود زندگی زناشویی افراد کمک کنند.