فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه: نوجوانان برای داشتن کارکرد مطلوب در ابعاد مختلف زندگی خود به سطحِ مطلوبی از خودکارآمدی نیاز دارند. یکی از عواملی که می تواند تا حد زیادی چرایی و چگونگی شکل گیری خودکارآمدی در نوجوانان را مورد تبیین قرار دهد، هم وابستگی است. تاکنون کمتر برنامۀ آموزشی و مدل درمانی آسیب هم وابستگی مبتنی بر تجارب زیسته برای تقویت خودکارآمدی نوجوانان به کار برده شده است. هدف: پژوهش حاضر با هدف بررسی اثر بخشی آموزش ارائه شده از طریق الگوی آموزشی-درمانی آسیب هم وابستگی مبتنی بر ادراک تجارب زیسته بر خودکارآمدی نوجوانان شهرستان خاتم انجام شد. روش: روش پژوهش حاضر، نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه گواه بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی نوجوانان هم وابسته شهر خاتم در سال تحصیلی 1401-1400 بود که از بین آن ها، 30 نفر به صورت نمونه گیری هدفمند انتخاب شده و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه گمارش شدند. گروه آزمایش تحت آموزش 10 جلسه الگوی آموزشی-درمانی مبتنی بر تجارب دانش آموزان هم وابسته قرار گرفت ولی گروه گواه هیچ گونه مداخله ای را دریافت نکرد. به منظور گردآوری داده ها از پرسشنامه خودکارآمدی کودکان و نوجوانان (موریس، 2003) استفاده شد. برای تجزیه و تحلیل داده ها نیز از تحلیل کوواریانس چند متغیره و نرم افزار SPSS-22 استفاده شد. یافته ها: نتایج پژوهش حاضر نشان داد که پس از تعدیل نمرات پیش آزمون بین گروه ها، نمرات پس آزمون در بین گروه های آزمایش و گواه دارای تفاوت معنی داری بود (05/0 P< ). هم چنین نتایج نشان داد که آموزش مبتنی بر الگوی آموزشی مورد استفاده به ترتیب بیشترین تأثیر را بر خودکارآمدی تحصیلی و پس از آن بر خودکارآمدی هیجانی و کمترین تأثیر را بر خودکارآمدی اجتماعی داشته است (05/0 P< ). نتیجه گیری: با توجه به یافته های پژوهش حاضر پیشنهاد می شود، مسئولان نظام تعلیم و تربیت به منظور طراحی و اجرای آموزش اثربخش برای رشد و بهبود خودکارآمدی نوجوانان هم وابسته، الگوی پیشنهادی این پژوهش را مدنظر قرار دهند.