آثار حاد 30 ساعت محرومیت از خواب بر سطوح سرمی پروتئین واکنشگر-C و شاخصهای فیزیولوژیک آزمون RAST در دانشجویان فعال
نویسندگان
1 دانشیار گروه فیزیولوژی ورزشی دانشکدۀ علوم ورزشی، دانشگاه گیلان
2 دانشجوی دکتری فیزیولوژی ورزشی دانشکدۀ علوم ورزشی، دانشگاه رازی
3 دانشجوی کارشناسی ارشد فیزیولوژی ورزشی دانشکدۀ علوم ورزشی، دانشگاه گیلان
doi
10.22059/jsb.2015.53210چکیده
محرومیت از خواب، علاوهبر آسیب عملکرد ورزشی میتواند موجب افزایش خطر مرگومیر، بیماریهای قلبی- عروقی و دیابت شود. هدف از پژوهش حاضر، بررسی آثار 30 ساعت محرومیت از خواب بر سطوح سرمی پروتئین واکنشگر-C و شاخصهای فیزیولوژیک آزمون RAST در دانشجویان فعال تفریحی بود. پژوهش حاضر نیمهتجربی است و برای اجرای آن از طرح پیشآزمون - پسآزمون استفاده شد. 20 دانشجوی پسر سالم که حداقل یک جلسه در هفته فعالیت بدنی داشتند، با میانگین سن 3±5/20 سال، قد 5/9±171 سانتیمتر، وزن 45/7±50/69 کیلوگرم و چربی بدن 5/2±14 درصد بهصورت خوشهای تصادفی انتخاب شدند و در دو وهلۀ زمانی مورد مطالعه قرار گرفتند. آزمودنیها هفت روز قبل از محرومیت از خواب و پس از هشت ساعت خواب کامل، آزمونهای RAST و یک تکرار بیشینه را اجرا کردند. همچنین، نمونههای خونی بهمنظور ارزیابی لاکتات خون، شش دقیقه پس از آزمون RAST، و ارزیابی سطوح سرمی پروتئین واکنشگر-C، 30 دقیقه پیش از آغاز آزمونها جمعآوری شد. یک هفته پس از آن و بهدنبال 30 ساعت محرومیت از خواب، بار دیگر آزمونها انجام گرفتند. بهمنظور تجزیهوتحلیل آماری دادهها از نرمافزار SPSS نسخۀ 20 و آزمون t همبسته (بهمنظور بررسی تغییرات درونگروهی) استفاده شد. سطح معناداری آزمون 05/0>P در نظر گرفته شد.نتایج آزمون t همبسته نشان داد که 30 ساعت محرومیت از خواب، موجب کاهش معنادار اوج، میانگین و حداقل توان بیهوازی میشود، درحالیکه سطوح سرمی پروتئین واکنشگر-C، لاکتات خون و شاخص خستگی را بهصورت معناداری افزایش میدهد (05/0>P). با وجود این، این میزان محرومیت از خواب اثر معناداری بر قدرت عضلانی آزمودنیها نداشت. برای حفظ سلامتی و عملکرد مطلوب ورزشی، کنترل میزان خواب افراد فعال و ورزشکاران ضروری بهنظر میرسد. همچنین، پیشنهاد میشود بهمنظور کاهش شرایط التهابی و در نتیجه کاهش احتمالی عوامل خطرزای قلبی- عروقی، در مورد آثار سوء احتمالی دورههای محرومیت از خواب به افراد مذکور اطلاعرسانی شود.