فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

زمینه: انتخاب رشته تحصیلی، یکی از مهم ترین تصمیماتی است که دانشآموز در زندگی خود می گیرد. عوامل متعددی در این تصمیم گیری تأثیرگذار هستند. باتوجه به سرنوشت ساز بودن این مرحله در زندگی دانش آموزان، ضرورت دارد تا نقش عوامل مختلف مانند عوامل محیطی، شناختی و انگیزشی بر انتخاب رشته تحصیلی مورد بررسی علمی قرار گیرد؛ اما تاکنون مطالعه ای که به تعیین سهم هریک از عوامل بپردازد انجام نشده است. هدف: هدف پژوهش حاضر بررسی عوامل محیطی، شناختی و انگیزشی مؤثر بر تمایل به انتخاب رشته علوم ریاضی و فیزیک در ایران بود. روش: روش پژوهش حاضر توصیفی و از نوع همبستگی بود. شرکت کنندگان 400 نفر از دانش آموزان پایه نهم شهر یاسوج بودند که به روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای تصادفی انتخاب شدند. همه آن ها پرسشنامه های ارزش تکلیف و انتظار موفقیت ژو و همکاران (2013)، هوش چندگانه مکنزی (1999)، حافظه هیجانی، مکان کنترل نویکی و استریکلند (1973) و مجموعه پرسشنامههای نظر معلم در مورد پیشرفت ریاضی قبلی دانش آموز، نظر والدین در مورد انتخاب رشته ریاضی و مقیاس تمایل به انتخاب رشته ریاضی و فیزیک که توسط واعظفر و همکاران (منتشر نشده) تدوین شده را تکمیل کردند. روابط درونی متغیرها با مدل معادلات ساختاری در نرم افزار لیزرل آزمون شد. یافته ها: باورهای اجتماعی کنندگان بر تمایل به انتخاب رشته ریاضی و فیزیک اثر غیرمستقیم ساختاری داشت (05/0 p< ). همچنین پیشرفت ریاضی قبلی بر تمایل به انتخاب رشته ریاضی و فیزیک اثر غیرمستقیم ساختاری داشت، اما هوش چندگانه بر تمایل به انتخاب رشته ریاضی و فیزیک اثر غیرمستقیم ساختاری نداشت. همچنین ارزش تکلیف بر تمایل به انتخاب رشته ریاضی و فیزیک اثر مستقیم ساختاری داشت (05/0 p< ). نتیجه گیری: با توجه به این یافته ها، می توان به طراحی برنامه های مشاوره تحصیلی و آموزشی هدفمند تر برای دانش آموزان پرداخت تا آنها بتوانند تصمیمات تحصیلی خود را بر اساس اطلاعات بهتری بگیرند. همچنین، معلمان و والدین می توانند از این یافته ها بهره برداری کنند تا نقش خود در هدایت دانش آموزان به رشته های ریاضی و فیزیک را بهتر درک کرده و به انتخاب های موفق تری برای آنها کمک کنند .