ششه دالو نمادی از الهۀ آب و ایزد باران
نویسندگان
1 عضو پژوهشکدۀ قوم بختیاری شهرکرد
doi
چکیده
ایرانیان باستان، عناصر مفید و سودمند را که به نحوی در زندگی مؤثر بوده است مقدّس داشته و ایزدی را نگهبان آن میدانستند. پس از آتش، آب برای ایرانیان مقدسترین عنصر بوده است. آناهیتا ایزد و فرشتۀ موکل آن و تیشتر ایزد نگهبان باران و فرشتۀ روزی و رزق است. با وجود تمام تغییر و تحولات در این گذار، آنچه همواره پایدار مانده است، روح معنایی آنهاست؛ تقابل نیکی و بدی یا خیر و شرّ به عنوان یک بنمایۀ کهن و اصیل اسطورهای در قالب نبرد تیشتر در برابر دیو اپوش حضور پررنگی دارد. بررسیهای میدانی در مناطقی که هنوز بکر و دست نخورده باقی ماندهاند، نشان میدهد که باورهای اساطیری پس از قرنها همچنان زندهاند و با اندکی تغییر و تحول به حیات خود ادامه میدهند. این باورها گاه چنان با زندگی مردم آمیختهاند که بر همۀ ارکان آن تأثیر میگذارند؛ به گونهای که جداکردن و گاه تشخیص آنها بسیار دشوار است. قوم بختیاری یکی از منابع غنی اسطورهها و باورهای کهن ایرانی است که پیوندی عمیق و مانا با اسطورهها و باورهای ساکنان سرزمین ایران و حتی بینالنهرین دارد. شَشَه دالو آیینی است که طی قرنهای متمادی، سینه به سینه و نسل به نسل منتقل شده است و یکی از اسطورههای این قوم، مرتبط با آب و بارندگی است. رمزهایی از ایزدان آناهیتا و تیشتر را به وضوح میتوان در آیین ششه دالو در قوم بختیاری مشاهده کرد.
