تحلیل ضربالمثلهای لری بویراحمدی بر اساس میزان توجه به مؤلفههای مهارتهای زندگی
نویسندگان
1 استادیار گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران
2 مدرّس گروه روانشناسی دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران.
doi
10.30495/irll.2023.1983697.1561چکیده
ضربالمثلها نمایندۀ اعتقادات، نگرشها، فرهنگ، رسوم، دانش و توجه یک قوم به مسائل مختلفاند که در قالب جملات قصار عامهپسند و با زبانی استعاری مطرح میشوند. این جملات قصار از طرفی باورهای یک قوم را به تصویر میکشند و از دیگرسو میتوانند نقش آموزشی شایان توجهی داشته باشند. ضربالمثلها در موقعیتهای مختلف، در ذهن جاری میشوند و به زبان میآیند. درحقیقت میتوان گفت که ضربالمثلها بیشتر برای کنایه به افراد و آگاهیبخشی یا تأکید کاربرد دارند. از آنجا که میزان توجه به مهارتهای زندگی در یک قوم، ارتباط زیادی با فرهنگ آن قوم دارد، میتوان با بررسی ضربالمثلهای رایج در یک قوم به میزان توجه آن قوم به مهارتهای زندگی دست یافت. در این پژوهش به روش توصیفی-تحلیلی، چهارصد ضربالمثل رایج لری کهگیلویه و بویراحمدی بر اساس میزان و چگونگی توجه به مؤلفههای مهارتهای زندگی بررسی شدند. ضربالمثلها از سه کتاب با عنوانهای گلچینی از ضربالمثلهای بویراحمدی(1391)، گوشههایی از فرهنگ مردم بویراحمد (1392) و گلچینی از ضربالمثلهای کهگیلویه و بویراحمد (1393) استخراج شدند. نتایج حاصل از این پژوهش نشان داد که مؤلفههای مهارتهای ارتباطی، تفکر انتقادی و حل مسئله، بیشترین بسامد و مؤلفۀ تفکر خلّاق و تصمیمگیری، کمترین بسامد را دارند. مهارتهای ارتباطی بیشتر جنبۀ آگاهیبخشی دارند و مؤلفههای مهارتهای دیگر از جمله تفکر انتقادی، حل مسئله و همدلی بیشتر برای کنایه به افراد به کار میروند. مؤلفههای مهارت مدیریت هیجانهای منفی، هم برای پندآموزی و آگاهیبخشی و هم برای کنایه به افراد کاربرد دارند.
