بررسی برخی فرایندهای واجی در لهجۀ مردم مزایجان در شهرستان بوانات
نویسندگان
1 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.
2 استادیار گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران
doi
10.30495/irll.2023.1988280.1568چکیده
این پژوهش به بررسی برخی فرایندهای واجی همانند تضعیف، تقویت، همگونی، ناهمگونی، قلب و ابدال در لهجۀ مردم مزایجان بوانات میپردازد. در جمعآوری دادهها و اطلاعات این لهجه، به صورت میدانی از گویشوران بومی استفاده شده است. روش پژوهش نیز، کیفی و از نوع همزمانی است. نتایج پژوهش نشان میدهد که همگونی پیشرو و پسرو؛ ناهمگونیهای مختلف؛ قلب دور و نزدیک؛ فرایند تضعیف و انواع آن همانند ناسودهشدگی، واکداری، سایشیشدگی و حذف؛ تقویت و اضافه و انواع آن همانند پیشهشت، میانهشت و پسهشت؛ ابدال واکهای و انواع آن و ابدال همخوانها از فرایندهای پرکاربرد در گونۀ مزایجانی است. همچنین در حالی که در این گونه و در موارد متعدد، زنجیرهای از فرایندها در یک واژه مشاهده میشود که باعث تغییر اساسی آن واژه میشود؛ برخی از فرایندهای واجی همانند حذف آغازین وجود ندارد. فرایند ابدال واکهای نیز با وجود انواع مختلف و فراوانی بسیار بالای آن در این لهجه میتواند به عنوان شاخص مهم تشخیص لهجه به حساب آید.
