بررسی آیین‌ها، اشعار و ترانه‌های عروسی منطقۀ جویم فارس

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد دانشگاه جهرم

2 گروه زبان و ادبیات فارسی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه جهرم، جهرم، ایران.

doi
چکیده

ترانه­های محلی یکی از زیر شاخه‌­های اصلی ادبیات عامه است که در بیشتر مناطق سرزمین ما رایج است؛ یکی از انواع این ترانه­‌ها، اشعاری است که ویژة آیین ازدواج است. در منطقۀ جویمِ استان فارس، بخش عمده­ای از اشعار محلی به ترانه‌های مربوط به عروسی و ازدواج اختصاص دارد. هدف این پژوهش، بررسی آیین‌­ها، اشعار و ترانه‌های عروسی در این منطقه است. روش پژوهش در این جستار، میدانی و کتابخانه­‌ای است؛ نگارندگان نخست با حضور در چندین مراسم عروسی و مصاحبه با افراد کهن­سال، ترانه­‌ها را ضبط و آوانگاری کرده‌­اند. در گام بعد، با استفاده از منابع کتابخانه‌­ای و با رویکرد توصیفی- تحلیلی به بررسی داده‌‌ها پرداخته‌­اند. یافته­‌های پژوهش نشان می­‌دهد اشعار و ترانه‌­های عروسی در منطقۀ جویم به دو بخش عمده قابل تقسیم است: الف)- اشعاری که در توصیف عروس و داماد است؛ ب)- اشعاری که بیانگر آداب و رسوم و عادت‌­های مردم این منطقه است و بخش­‌های گوناگونی دارد: حنابندان، به حمام رفتن و خلعت پوشیدن عروس و داماد، سرتراشان داماد، بردن جهیزیه به خانۀ داماد، جدا شدن عروس از خانۀ پدری، به حجله رفتن عروس و داماد، حلوا پزان و آماده کردن حجلۀ عروس و داماد. این ترانه­‌ها را  زنان و به شیوه­ای خاص اجرا می­‌کنند.