تأثیر نوع قلمه و نوع تنظیمکنندههای رشد گیاهی (IBA، NAA و 2,4-D) در ریشهزایی قلمههای سرخدار (Taxus baccata L.)
نویسندگان
1 گروه جنگلداری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد چالوس، چالوس، ایران.
2 استادیار، گروه گیاهان دارویی، دانشکده زیستفناوری و گیاهان دارویی، دانشگاه تخصصی فناوریهای نوین آمل، ایران
3 دانشیار، گروه جنگلداری، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران.
doi
چکیده
بهمنظور کمک به زادآوری و حفاظت از رویشگاههای موجود سرخدار، تأثیر نوع قلمه (ساده و پاشنهدار) و اکسینهای ایندول بوتریک اسید (IBA)، نفالین استیک اسید (NAA) و 2 و 4 دیکلروفنوکسی استیک اسید (2, 4-D) در ریشهزایی قلمههای آن بررسی شد. قلمهها بعد از سترونسازی، به مدت 30 دقیقه در اکسینهای IBA، NAA و 2, 4-D در غلظتهای 0، 02/0، 1/0، 2/0، 1 و 2 میلیگرم در لیتر نگهداری و در گلدانهای پلاستیکی با استفاده از آزمون فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی در شرایط گلخانه کاشته شدند. برای تجزیهوتحلیل دادهها از آزمون تجزیه واریانس دوطرفه و برای مقایسه میانگینها از آزمون دانکن استفاده شد. نتایج نشان داد بیشترین درصد زندهمانی قلمههای ساده، طول ساقه و ریشه در غلظت 2 میلیگرم در لیتر IBA مشاهده شد. IBA، NAA و 2, 4-D در غلظتهای مختلف در قلمههای پاشنهدار تنها تولید کالوس کردند. در قلمههای ساده، IBA در غلظتهای 1 و 2 میلیگرم در لیتر تنها تولید ریشه کرده ولی NAA در غلظتهای مشابه تولید کالوس کردند. بهترین قلمهها برای تکثیر سرخدار، قلمههای ساده تهیهشده از سرشاخههای 2 تا 3 ساله که سبزرنگ بوده و کاملاً چوبی نشدند، هستند. مناسبترین تنظیمکننده رشد، IBA با غلظت دو میلیگرم در لیتر است. تنظیمکنندههای رشد NAA و 2,4- D بهدلیل روند کند در تولید ریشه، برای ریشهزایی قلمههای سرخدار توصیه نمیشوند.