بررسی تأثیر دورۀ قاعدگی بر متابولیسم سوبسترا و مصرف انرژی طی فعالیت فزایندۀ وامانده‌ساز در دختران دانشجو

نویسندگان

1 استاد گروه فیزیولوژی ورزش، دانشکدۀ تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران

2 دانشیار گروه فیزیولوژی ورزش، دانشکدۀ تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران

3 کارشناس ارشد فیزیولوژی ورزش، دانشکدۀ تربیت بدنی و علوم ورزشی، دانشگاه حکیم سبزواری، سبزوار، ایران

doi
10.22059/jsb.2014.50859
چکیده

هدف از تحقیق حاضر، بررسی تأثیر دورۀ قاعدگی بر متابولیسم سوبسترا، مصرف انرژی و عملکرد طی فعالیت فزایندۀ وامانده‌ساز در دختران دانشجو بود. به این منظور پانزده دانشجوی دختر (با میانگین سن 47/1± 17/21 سال و شاخص تودۀ بدنی 71/1 ± 55/20 کیلوگرم بر مترمربع) به‌طور داوطلبانه در این تحقیق شرکت کردند. طرح تحقیق در سه مرحلۀ خونروی، فولیکولی و مرحلۀ انتهایی لوتئال از چرخۀ قاعدگی تنظیم شد. پروتکل ورزشی به‌صورت فزاینده تا واماندگی ادامه ­یافت. اکسیژن و دی‌اکسیدکربن دم و بازدمی آزمودنی­ها نیم ساعت قبل از فعالیت در حالت خوابیده (حالت پایه)، حین فعالیت فزاینده تا واماندگی و یک ساعت بعد از اتمام برنامۀ تمرینی در حالت خوابیده به‌عنوان EPOC جمع‌آوری و تجزیه‌وتحلیل شد. مقدار اکسیداسیون چربی، کربوهیدرات و هزینۀ انرژی از طریق فرمول‌‌‌های فراین و کالری‌سنجی غیرمستقیم اندازه‌گیری شد. داده‌ها با استفاده از آمار توصیفی و آزمون ANOVA با اندازه‌گیری مکرر تحلیل شد. نتایج نشان داد که تفاوت معناداری در انرژی مصرفی، عملکرد، اکسیداسیون کربوهیدرات و چربی در مراحل مختلف قاعدگی (خونروی، فولیکولی و لوتئال)، طی تمرین فزاینده تا واماندگی وجود ندارد. در فعالیت ورزشی فزاینده، کالری مصرفی و اکسیداسیون کربوهیدرات و چربی در مرحلۀ خونروی، ابتدای فولیکولی و انتهای لوتئالی احتمالاٌ به‌سبب عدم تفاوت زیاد بین غلظت هورمون‌‌‌ های استروژن و پروژسترون در دختران جوان تفاوت چشمگیری ندارد.