سیر تحوّل حماسه در شعر معاصر فارسی (از نیما تا روزگار ما)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری زبان و ادبیّات فارسی واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک – ایران .

2 استادیار گروه زبان و ادبیّات فارسی واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک ، ایران .

3 استادیار گروه زبان و ادبیّات فارسی واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک ، ایران .

doi
چکیده

چکیده حماسه از انواع مهمّ ادبی و تأثیرگذار در ادبیّات ملّت‌هاست که منحصر به دورۀ کهن نیست بلکه در اشعار شاعران دورۀ معاصر نیز دیده می‎شود. این نوع ادبی با تحوّلات و دگرگونی‎های بسیاری روبه‌رو بوده است و رابطۀ مستقیمی با وقایع سیاسی و اجتماعی و تحوّل در افکار و اندیشه‎ها دارد. از آنجایی که شاعر حماسه‎سرا در دوران معاصر در متن حوادث سیاسی و اجتماعی‌ زمـان‌‌ خود قرار دارد سعی می‎نماید تا حماسۀ دوران خود را بسراید‌. او مبارزاتی که خود شاهد و ناظر آنها بوده و مقاومت‎ها و ایستادگی‎هایی را که در مقابل استبدادها داشته تبدیل به حماسه‌ می‌کند بنابراین این پژوهش در پاسخ به این پرسش نگاشته شده است که سیر تحوّل حماسه در شعر معاصر یعنی از زمان نیما یوشیج تا روزگار ما چگونه است؟ برای رسیدن به این منظور، مبحث حماسه از لحاظ محتوایی در شعر ده شاعر از نیما تا زمان حال به عنوان برجسته‎ترین نمایندگان شعر نیمایی، نو نیمایی، سپید، چریکی، شعر منثور و انقلاب بررسی و تحلیل شده است. این نوشتار به روش تحلیل محتوا با رویکرد توصیفی– تحلیلی انجام شده است. نتایج حاصل نشان داده‎است که تحوّلات حماسه به موازات جریانات سیاسی، تاریخی و اجتماعی دستخوش تغییرات و دگرگونی‎ها‎ می‎شود.