پارادوکس مور و نظر ویتگنشتاین در باره آن
نویسندگان
1 فلسفه- دانشکده ادبیات و علوم انسانی- دانشگاه بین المللی امام خمینی- قزوین
doi
چکیده
جورج ادوارد مور در دو مقاله خود به دو جمله اشاره می کند که در هر یک به ظاهر تعارضی میان صدر و ذیل جمله وجود دارد که از آن به پارادوکس مور تعبیر می شود: من سه شنبه گذشته به سینما رفتم اما باور ندارم که این کار را انجام دادم. من باور دارم که او بیرون رفته است، اما او بیرون نرفته است. از نظر مور پارادوکس در این است که از یک سو شخص در باره خود سخن به ظاهر متناقض و یاوه ای میگوید و از سوی دیگر این سخن در باره او می تواند صادق باشد. در پیرامون این پارادوکس مسائل متعددی مطرح شده است از جمله اینکه این پارادوکس نه تنها در اظهار بلکه در باور، اندیشه، تمایلات و مانند اینها نیز مطرح میشود. مسأله دیگر اینکه گفته اند که در پارادوکس مور دو تقریر را باید از هم متمایز کرد: یکی تقریر حذفی که مثال آن این است: p و من باور ندارم که p و دوم تقریر ارتکابی که مثال آن این است: من باور دارم که p، اما چنین نیست که p. ویتگنشتاین کشف این پارادوکس را مهمترین کار مور می داند که در آن نوع خاصی از بیمعنایی و یاوگی مطرح شده است. وی از تأثیر بسیار این کشف بر خود سخن میگوید. در این پژوهش می کوشیم پارادوکس مور را در آینه تحلیل مفسران اندیشهاش به ویژه نظر ویتگنشتاین در باره آن تحلیل و بررسی کنیم.