برآورد مشخصه‌های اکوهیدرولوژیک تنه و تاج درختان در جنگل دست‌کاشت کاج تهران

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری جنگل‌شناسی و اکولوژی جنگل، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.

2 دانشیار، گروه جنگلداری و اقتصاد جنگل، دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران، کرج، ایران.

doi
چکیده

امروزه یکی از موضوعات پژوهشی در زمینة اکوهیدرولوژی، برآورد مشخصه­های اکوهیدرولوژیک تاج­پوشش و تنه درختان است که به مدیران در انتخاب گونة مناسب برای پروژه­های جنگلکاری، فاصلة کاشت درختان، تیمارهای آبیاری و جنگل‌شناسی (تنک­کردن، روشن­کردن و هرس­کردن درختان) کمک می­­کند. هدف پژوهش پیش­رو، برآورد مشخصه­های اکوهیدرولوژیک درختان تودة جنگلی کاج تهران در پارک جنگلی چیتگر تهران طی یک دورة دوساله بود. بدین منظور، مقدار باران در هر رخداد با استفاده از 10 باران‌سنج، مقدار تاج­بارش با استفاده از 60 باران­سنج و مقدار ساقاب با استفاده از جمع­آوری­کننده­های ساقاب مارپیچی شکل که بر روی شش درخت نصب‌شده بودند، اندازه­گیری شدند. نتایج نشان داد که نقطة برآوردی اشباع آب تاج­پوشش: 07/2 میلی­متر، ظرفیت نگهداری آب تاج­پوشش: 97/0 میلی­متر، نسبت تبخیر به شدت باران در زمان بارندگی: 27/0، ضریب تاج­بارش مستقیم: 30/0، ظرفیت نگهداری آب تنه: 36/0 میلی­متر، ضریب ساقاب: 17/0، نقطه اشباع آب تنه: 12/2 میلی­متر و ضریب قیفی شکل تاج‌پوشش: 54/8 حاصل شدند. این پژوهش، اولین گام در راه شناخت هم­زمان تمام مشخصه­های اکوهیدرولوژیک تاج­پوشش و تنه درختان در کشور محسوب می‌شود و پیشنهاد می­شود که در پژوهش­های آتی، این مشخصه­ها در دورة زمانی طولانی مدت­تر و به­صورت هم­زمان مورد بررسی قرار گیرد.