مکان‌یابی احداث پارک جنگلی با رویکرد تصمیم‌گیری چندمعیاره در منطقة دره شهدای ارومیه

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران.

2 استادیار گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

3 دانشیار، گروه مرتع و آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

4 دانشیار، گروه جنگلداری، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

doi
چکیده

در این پژوهش از فرآیند تحلیل شبکه‌ای به­‌منظور تعیین اهمیت معیارها و شاخص­های تأثیرگذار بر مکان­یابی و انتخاب منطقة مناسب برای توسعه پارک جنگلی استفاده شد. برای رسیدن به این هدف، معیارهای کمی مشخص شد و برای وزن­دهی معیارهای کیفی نیز از روش مقایسات زوجی استفاده شد. با توجه به شاخص­های الزامی برای توسعه پارک جنگلی، شش ناحیه به‌عنوان گزینه‌های مدل تصمیم‌گیری انتخاب شدند. در نهایت برای انتخاب مکان مناسب، معیارهای کمی و کیفی به کمک روش تحلیل شبکه‌ای (ANP) ترکیب شده و وزن گزینه‌ها مشخص شد. نتایج مرحله وزن­دهی معیارهای مهم برای انتخاب مکان مناسب پارک جنگلی نشان داد که از میان هفت معیار انتخاب‌شده، معیار منابع آبی با وزن 42/0  دارای اهمیت بالایی است. پس ‌از آن معیارهای اقلیم، سیمای سرزمین و معیار گیاهی- جانوری به­ترتیب در اولویت‌های بعدی قرار داشتند. در مورد زیرمعیارهای مربوط به اقلیم، متوسط بارندگی با وزن 50/0 بیشترین وزن را داشت. زیرمعیار فاصله منابع آبی با وزن 48/0 مهم‌ترین زیرمعیار مربوط به منابع آبی بود. تنوع پوشش جنگلی با وزن 52/0 مهم‌ترین زیرمعیار مربوط به معیار گیاهی- جانوری تعیین شد. مهم‌ترین زیرمعیار مربوط به معیارهای اجتماعی- فرهنگی، امنیت با وزن 56/0 بود. نتایج اولویت‌بندی گزینه‌ها نشان داد ناحیه نیژدره با وزن 30/0 مناسب­ترین مکان برای احداث پارک جنگلی است.