ردیابی ژن‌های مقاوم به بیماری پژمردگی فوزاریومی در ارقام گوجه‌فرنگی با استفاده از نشانگر CAPS

نویسندگان

1 استادیار گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تاکستان، ایران،

2 کارشناس ارشد اصلاح نباتات، گروه بیماری شناسی گیاهی دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

doi
چکیده

بیماری‌های فوزاریومی در اغلب مناطق کشت گوجه‌فرنگی باعث کاهش تولید عملکرد این محصول می‌شوند. بهترین روش کنترل این بیماری تهیه و استفاده از ارقام مقاوم به فوزاریوم است. انتخاب فنوتیپی ارقام مقاوم گوجه‌فرنگی کاری پیچیده و بسیار زمان‌بر می‌باشد. نشانگرهای مولکولی که با ژن مقاومت به بیماری پژمردگی فوزاریومی پیوستگی دارند، می‌توانند برای غربال کردن مواد ژنتیکی مقاوم به این بیماری مورد استفاده قرار گرفته و در برنامه‌های به‌نژادی گوجه‌فرنگی کمک نمایند. در این مطالعه نشانگر CAPS به نامTAO1902 در 27 رقم تجاری گوجه‌فرنگی برای شناسایی ارقام دارای ژن مقاوم I-2 به نژاد 2 قارچ Fusarium oxysporum f. sp. lycopersici که قدرت بیماری‎زایی بالایی در ایران دارد، مورد استفاده قرار گرفت. ابتدا DNA به روش CTAB استخراج شد و سپس PCR-RFLP با استفاده از آنزیم‌های برشی RsaI و FokI به منظور بررسی وجود یا عدم وجود آلل I-2 در ارقام گوجه‌فرنگی مورد استفاده قرار گرفت. یک نوار 500 جفت بازی در پاسخ به آنزیم RsaI و دو نوار 390 و 400 جفت بازی در واکنش با آنزیم FokI تشکیل شد. نتایج نشان داد که از 27 رقم مورد بررسی، 14 رقم مقاوم هموزیگوت و 13 رقم حساس بودند. ارزیابی آزمون بیماری‎زایی نشان داد که ارقامی از گیاه گوجه‌فرنگی که قطعه مربوط به ژن مقاوم I-2 را تکثیر کرده بودند، فاقد هر نوع علایم بیماری بودند، اما گیاهانی که این قطعه ژنی را نداشتند علایم بیماری را با شدت‌های مختلف نشان ‌دادند. در مجموع از میان 27 رقم و هیبرید گوجه‎فرنگی مورد بررسی، هفت رقم و هفت هیبرید نسبت به قارچ F. oxysporum f. sp. lycopersici مقاومت نشان دادند، بنابراین این ارقام در مناطقی که نژاد 2 در آن‌ها غالب است، قابل توصیه می‌باشند