تحلیل ترفندهای نمایش قدرت در گفتمان موجود در تاریخ بیهقی و شاهنامه فردوسی
نویسندگان
1 گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد نکا، دانشگاه آزاد آزاد اسلامی، نکا،ایران
2 گروه زبان و ادبیات فارسی ،واحد نکا،دانشگاه آزاد اسلامی ،نکا،ایران
doi
چکیده
تحلیل گفتمان، مجموعه ای از رویکردهای میان رشته ای است که می توان از آن ها در راستای کندوکاو در قلمروهای مختلف اجتماعی، تاریخی، سیاسی، فرهنگی و ... بهره برد. پژوهش حاضر، به شیوه ی توصیفی- تحلیلی و بر مبنای اندیشه های قدرت فوکویی، به تحلیل گفتمان موجود در نامه های تاریخی بیهقی و شاهنامهی فردوسی می پردازد تا شیوه های نمایش قدرت را در کلام متون حاضر دریابد و بدین پرسش، پاسخی منطقی دهد که در نامه هایی که میان شخصیت های شاهنامه و تاریخ بیهقی رد و بدل می شوند؛ فرستندگان نامه، از چه ترفندهایی جهت اعمال نفوذ و نشان دادن قدرت خود استفاده می کنند تا تاثیرگذاری متن خود را بیشتر کنند؟ نتایج حاکی از آن است که شخصیت هایی که در مقاله ی حاضر به عنوان فرستندگان نامه در دو اثر شناخته شدهاند، از ترفندهایی چون: مبارزه ی طرفین (مانند جنگ لفظی، تحقیر، تهدید و سرزنش) و تنش زدایی (مانند پیشنهاد صله و یا طلب یاری برای رفع موانع و حفظ حکومت) به عنوان ابزار قدرت جهت تأثیرگذاری بیشتر و اعمال نفوذ خود استفاده کرده اند.