در آمدی بر مناسبات «دانش فقه» و «سبک زندگی اسلامی»

نویسندگان

1 گروه معارف اسلامی، واحد قم، دانشگاه ازاد اسلامی ، قم، ایران - خارج فقه و اصول حوزه علمیه

2 گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران

doi
10.71660/aqojap.2025.4221211864
چکیده

رفتارهاى بیرونى آدمیان که مورد انتخاب آگاهانه آنان است، سبک زندگى آنان را تشکیل مى‏دهد که البته انتخاب یک سبک، تابع متغیرهاى فراوانى است که باید مورد توجه قرار گیرد. از سوى دیگر، دین مبین اسلام نیز داعیه‏دار تنظیم حیات دنیوى و اخروى انسان است و توصیه‏هاى رفتارى فراوانى دارد که غالباً در علم فقه، بررسى مى‏شود. علم فقه با تبیین رفتارهاى مجاز و متناسب با کمالات انسانى، زمینه را براى هماهنگى اراده تکوینى بشر با اراده تشریعى حق تعالى ایجاد مى‏کند و مسیر سلوک متناسب با معاد را براى آدمیان بیان مى‏کند.  هدف از این پژوهش آن است که مناسبات «دانش فقه» و «سبک زندگی اسلامی» را مورد بررسی و تحلیل قرار دهد. هرچند در سال های اخیر گام‌های موثر و مطلوبی در راستای تخصصی کردن فقه برداشته است لکن هنوز جای خالی «فقه سبک زندگی» محسوس و ملموس است. بر این اساس پرسش اصلی پژوهش حاضر عبارت است: «چه روابط و مناسباتی بین «دانش فقه» و «سبک زندگی اسلامی» قابل تصور است؟» برای پاسخ به این پرسش باید در گام اول هر یک از دو «دانش فقه» و «سبک زندگی اسلامی» مورد تبیین و تحلیل قرار گیرد. در گام دوم موضوع، محمول، روش و گستره هر دو علم مورد بررسی قرار می گیرد. سومین گام شناخت تشابهات و تمایزات این دو دانش می باشد و در گام نهایی نیز باید الگویی از خدمات متقابل دانش فقه و سبک زندگی ترسیم کرد. روش این پژوهش توصیفی- تحلیلی است.