تخمین بهره وری آب محصول گندم در شبکه آبیاری و زهکشی درودزن استان فارس
نویسندگان
1 باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان، واحد میانه، دانشگاه آزاد اسلامی، میانه، ایران
2 گروه علوم و مهندسی آب، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
3 گروه مهندسی آب، دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران
doi
10.22034/aej.2017.535033چکیده
مدیریت آبیاری، تعیین کارایی مصرف آب و ارایه راه کارهای کارآمد برای افزایش بهره وری منابع آب محدود، مبتنی بر برآورد صـحیح عملکـرد محصـول و میـزان واقعی آب مصرفی است که اندازه گیری دقیق آن ها بدون استفاده از ابزار مناسب، بسیار دشوار مـی باشـد. در این راستا شبکه آبیاری و زهکشی درودزن استان فارس بر اساس اراضی تحت پوشش یک آبگیر، در محیط GIS به 86 واحد مطالعاتی تقسیم گردید و اجزای بیلان آب و عملکرد محصول در هر یک از واحدهای مکانی، در دوره 10 ساله (2010-2000)، توسط مدل اگروهیدرولوژیکی- توزیعی SWAP و با کمک برنامه نویسی در محیط MATLAB برآورد شد. عملکرد گندم در شبکه درودزن با دقت قابل قبولی توسط مدل توزیعی SWAP، شبیه سازی گردید. پس از اعتبارسنجی مدل، اجزای بیلان آب توسط مدل واسنجی شده، شبیه سازی و متوسط بهره وری آب در شبکه درودزن برآورد شد. نتایج نشان داد با وجود کاهش میزان آب کاربردی در شبکه، بهره وری آب افزایش یافته است یعنی می توان با مدیریت آب، محصول بیشتری تولید نمود. برآورد اجزای بیلان آب و عملکرد محصول در شبکه به خصوص در شرایط بحران و کمبود آب که باید بالاترین بهره ممکن از آب های قابل دسترس حاصل گردد، می تواند برای ارزیابی مدیریت آب کشاورزی و یافتن راه کارهای افزایش کارایی مصرف آب راه گشا باشد.