بررسی تحلیلی ضمانت اجرای شروط غیرمنصفانه با رویکرد راهکارهای اجرای تعدیل
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه حقوق خصوصی، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران.
2 استادیار گروه حقوق خصوصی، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران.
3 استادیار گروه حقوق خصوصی، واحد ارومیه، دانشگاه آزاد اسلامی، ارومیه، ایران.
doi
چکیده
هدف از این پژوهش آن است که ضمانت اجراهایی که در رابطه با شروط غیرمنصفانه وجود دارد و راهکارهایی که در راستای منصفانه نمودن شرایط پیش بینی شده یا باید بشود، را مورد بررسی و تحلیل قرار دهیم. در نظام حقوقی ایران مبانی حقوقی قابل طرح به منظور مقابله با غیر منصفانگی در حقوق کشورمان عبارتند از استناد به سوء استفاده از وضعیت اضطراری نظم عمومی قاعده لاضرر، سوء استفاده از حق و حسن نیست که هر یک به نوبه خود می توانند بخشی از دشواری مقابله با غیر منصفانگی را که ناشی از نقص مداخله تقنینی است. مرتفع نمایند و به مصرف کننده حق فسخ قرارداد را اعطا نمایند. روش تحقیق: این پژوهش به روش توصیفی-تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانهای، اسناد قانونی، رویههای قضایی داخلی و خارجی و تحلیل حقوق تطبیقی انجام گرفته است.یافته ها: یافته های تحقیق حاکی از آن است که متأسفانه در حقوق ایران مباحث غیر منصفانه آن چنان که باید مورد توجه قرار نگرفته است. برعکس در کشورهای اروپایی به ویژه حوزه کامن لا نظر به اهمیت این موضوع حتی به قواعد عرفی هم بسنده نشده و به وضع قوانین مبادرت گردیده است، به طوری که مبارزه با شرط غیر منصفانه در حقوق اروپا به صورت یک امر بین المللی و رویه در آمده است. در سطح اتحادیه اروپا چندین دستور العمل در این خصوص وجود دارد که مهم ترین آنها دستور العمل (EEC) میباشد. البته اعضای اتحادیه مجازند به نحو مقتضی این حداقل ها را به صورت قانونی و مطابق با سلیقه های خود تصویب کنند.نتیجه گیری: در فقه، حقوق و قوانین ایران مقرره ای مشخص و شفاف در خصوص شروط غیرمنصفانه و امکان تعدیل آنها به چشم نمی خورد. در حقوق ایران در هیچ یک از قوانین موجود قراردادهای الحاقی و معیار «غیر منصفانه بودن شروط» مندرج در این نوع قراردادها و چگونگی کنترل آنها مورد توجه قرار نگرفته است. لکن با توجه به حقوق اساسی، قوانین خاص، و مخالفت شروط غیر منصفانه با نظم عمومی، می توان به تعدیل این شروط نظر و رای قضایی داد.
