پایش توسعه فیزیکی شهر کرمان و پیامدهای خزش شهری با استفاده از داده‌های ماهواره‌ای

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه یزد، یزد، ایران

2 استاد گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه یزد، یزد، ایران

doi
10.22131/sepehr.2024.2009422.3012
چکیده

با افزایش سریع جمعیت شهرنشین، تحولات مربوط به کالبد و فضاهای شهری شتاب‌آلود می‌شود. این تحولات منجر به پیدایش رشد افقی، تغییر کاربری، تخریب و انهدام فضاهای سبز، باغات و اراضی کشاورزی در اطراف شهر و بروز پدیده خزش شهری و در نهایت رشد بی‌قواره شهری می‌شود. پدیده خزش شهری، به عنوان یکی از مسائل جدی شهرهای در حال توسعه، باعث گسترش ناموزون و پراکنده‌شهری می‌شود. پژوهش حاضر به لحاظ هدف، کاربردی و به لحاظ روش انجام، توصیفی – تحلیلی است. این پژوهش با بهره‌گیری از تکنیک‌های سنجش از دور و سیستم اطلاعات جغرافیایی، به بررسی و تحلیل روند خزش شهری کرمان طی سه دوره زمانی 2000، 2013 و 2023 پرداخته است.  به دلیل محاسبه رشد شتابان شهر کرمان با استفاده از تصاویر ماهواره ­ی لندست 7 و 8 طی دوره ­های مورد بررسی، نتایج نشان داد که این شهر در همه جهات به صورت پراکنده رشد داشته؛ اما بیش­تر میزان این رشد به سمت شرق و جنوب شهر کرمان در امتداد مسیرهای اصلی ورودی و خروجی شهر صورت گرفته است. هم­چنین رشد توسعه شهری طی دوره­ های مطالعاتی افزایش یافته و در دوره مطالعاتی 2023 رشد شهری بیش­تری نسبت به سال 2013 رخ داده است. همچنین با استفاده از مدل‌های مختلف تحلیل، دقت بالای یافته‌ها تایید شده و پیامدهای اقتصادی و زیست‌محیطی این گسترش شناسایی شده است.