بررسی اثرات ناهنجاری زایی عصارهی آبی گیاه اسطوخودوس (Lavandula angustifolia) بر روی جنینهای موش ماده BALB/c در روزهای 3، 4، 5 و 6 بارداری
نویسندگان
1 گروه زیست شناسی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران
2 گروه زیست شناسی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران
3 گروه زیست شناسی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
doi
چکیده
گیاه اسطوخودوس دارای اثرات زیادی چون ضد درد، ضدافسردگی، قاعده آور، کاهندهی قند خون، آرامبخشی و خاصیت آنتی اکسیدانی میباشد. هدف مطالعهی حاضر بررسی اثرات تراتوژنیک عصارهی آبی گیاه اسطوخودوس (Lavandula angustifolia) بر روی رشد و نمو جنینهای موش ماده BALB/cدر روزهای 3، 4، 5 و 6 بارداری است. در مطالعه انجام شده 60 سر موش کوچک آزمایشگاهی مادهی بالغ در محدودهی وزنی 26-28 گرمی را پس از جفت گیری و مشاهده پلاک واژنی، به صورت تصادفی به 6 گروه 10 تایی شامل گروه کنترل و شم و چهار گروه تجربی تقسیم شدندو عصاره آبی گیاه اسطوخودوس با دوز 15 میلی گرم بر کیلوگرم وزن موش، در روزهای 3، 4، 5 و 6 بارداری به صورت درون صفاقی به آنها تزریق شد. در روز 16 بارداری موشها بیهوش شدند. پس از تشریح، جنین ها از نظرمورفولوژیکی مورد بررسی قرار گرفتند و ﻫﯿﺴﺘﻮﮔﺮام ﻫﺎ و ﺟﺪاول ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ تهیه گردید. نتایج بدست آمده با استفاده از نرم افزار SPSS23 و آزمون one way ANOVA، انجام تست توکی مورد ارزیابی قرار گرفتند. سطوح معناداری آزمون 001/0 > p و 05/0 > p در نظر گرفته شد. در بررسی های انجام شده گروههای کنترل و شم ناهنجاری نداشنتد ولی ناهنجاری های شدید انحراف اندام حرکتی از محور تقارن، بیرون زدگی مغز وعدم تشکیل مغز، و انحراف از ستون فقرات، خونریزی، بیرون زدگی نخاع، بیرون زدگی چشم، عدم تشکیل اندام حرکتی، عدم تشکیل گوش و چشم، اگزوهپاتیک در جنین ها مشاهده شد. میزان ناهنجاریهای انحراف اندام حرکتی از محور تقارن و خونریزی در گروه تجربی4 به ترتیب با100 و 96 درصد و در گروه تجربی3 ناهنجاری خونریزی70 و در گروه تجربی2 ناهنجاری انحراف از محور تقارن 55 درصد مشاهده شد. باتوجه نتایج این پژوهش احتمالا عصارهی آبی گیاه اسطوخودوس می تواند به علت ترکیبات لینالولی، باعث ایجاد ناهنجاری در جنینهای موش شود، لذا مصرف این گیاه در دوران بارداری توصیه نمی شود.