روزههای مانویان؛ گونهها، شمار، زمان و چرایی
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری ادیان شرق، گرایش ادیان ایرانی، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران
2 استادیار گروه ادیان شرق، دانشکده ادیان، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران
doi
10.22034/jrr.2022.325237.1978چکیده
روزه از واجبات اصلی جامعه مانوی به شمار میرود. علاوه بر روزههای یکروزه، مانویان شماری روزه دوروزه نیز داشتند؛ دو روز روزه متوالی بدون اینکه در میان آن افطار کنند. پرسش اصلی پژوهش حاضر، زمان دوروزهها است؛ از آنجا که زمان روزههای مانوی با شاخص صورتهای فلکی در گاهشماریهای خورشیدیمَهی بابِلی بیان شده، برای تعیین امروزین آن، نیاز به استخراجی نجومی در بازهای حدوداً 1700 ساله است. این نوشته بر آن است تا با تکیه بر دادههای کتابخانهای و با رویکرد تحلیلیانتقادی، نخست شمار روزههای عادی مانویان در طول هفته، ماه و سال را از منابع معتبر مانوی به روشی تطبیقی بازخوانی کرده، سپس با استفاده از نرمافزارهای نجومی مدرن، تاریخ دقیق دوروزهها را استخراج کند؛ از آنجا که تعداد چشمگیری از پژوهشگران، تأثیر مسیحیت بر مانویت را آشکار دانسته و ریشههای بنیادین کیش مانی را در فرقههای پُرشمار مسیحی آن زمان جستوجو میکنند، با کمک گاهشماری دینی مسیحیان در عصر حیات مانی، دلیل روزهداری مانویان در آن زمانِ استخراجشده نجومی نیز روشن میشود. نتایج پژوهش نشان میدهد روز 25 دسامبر یا همان میلاد مسیح، کانونیترین زمان دوروزه مانویان بوده و سایر مسائل مرتبط با روزههای مانویان با توجه به این مناسبت معنادار میشود.
