اثرات محلولپاشی دو فرم بالک و نانوذره سلنیوم بر ویژگیهای ریختشناسی آویشن دنایی (Thymus daenensis Celak)
نویسندگان
1 استادیار، گروه زیستشناسی، واحد دامغان، دانشگاه آزاد اسلامی، دامغان، ایران
2 دانشیار، گروه زیست شناسی گیاهی. دانشگاه آزاد اسلامی واحد گرمسار، ایران
3 دانشجوی دکتری، گروه زیستشناسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
4 استاد، گروه زیست شناسی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
5 استاد، بخش زیستفنآوری، موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور، تهران، ایران
doi
https://doi.org/10.71829/biology-2024-1193125چکیده
سلنیوم عنصری غیرفلزی و کمیاب با خواص آنتیاکسیدانی قوی که در مقیاس کم باعث رشد و مقاومت گیاهان به تنشهای محیطی میشود. بهمنظور بررسی اثر تیمارهای سلنیومی بر رشد گیاه آویشن دنایی، تیمارهای سلنات سدیم (بالک) و نانو سلنیوم ( 2, 4,8ppm ) و شاهد بر روی گیاهان گلدانی در شرایط گلخانه و بهصورت محلولپاشی بر روی اندام هوایی گیاه در شش مرحله به فاصله زمانی 14 روز یکبار اعمال شد. آزمایش در قالب یک طرح آماری تکراردار اجرا شد. نتایج آزمایش نشان داد که بر اساس صفات طول ساقه، تعداد ساقه، فعالشدن جوانهها و شاخههای جانبی و طول برگ، طول ریشه، طول دمبرگ، فاصله میانگره، وزن تر و خشک اندام هوایی و ریشه، وزن آماس، وزن خشک و محتوای نسبی آب برگ، تیمارها در سطح یک درصد تفاوت معنی دار داشتند. درحالیکه بر اساس صفات پهنای برگ و برگ زرد، تیمارها در سطح پنج درصد معنیدار بودند. نتایج بسیاری از همبستگی های ترکیب های دوگانه صفات نیز معنی دار بودند. ولی غیرمعنی دار بودن برخی از ترکیب های دوگانه صفات نیز قابل توجه بود. تیمارهای نانوذره سلنیوم در مقایسه با تیمارهای بالک متناظر، اثر بیشتری روی صفات داشتند. همچنین غلظتهای بالاتر اثر بازدارندگی و غلظتهای کمتر اثر محرک رشد را نشان دادند. به استثنای برگ زرد و محتوی نسبی آب برگ که در غلظتهای بالاتر اثرپذیری بیشتری داشتند. بهطور کلی نتایج نشان داد که تیمار سلنیوم در مقادیر کم سبب ترغیب رشد و در غلظتهای بالا سبب مهار رشد شد.
